Cần bổ đôi một khối để xem bên trong, cắt vát một góc mái, hay tách một khối lớn thành hai phần để dời đi. Lệnh cắt khối trong CAD 3D là SLICE: chọn khối, chọn mặt phẳng cắt, rồi quyết định giữ một nửa hay cả hai.
Bài này thử trên cùng một khối hộp 1000 × 1000 × 1000 và đọc thể tích từng phần sau mỗi lần cắt, để thấy lệnh làm đúng những gì. Có thêm hai điểm các bài khác bỏ qua: SECTION khác SLICE thế nào, và vì sao khối mesh không cắt được. Muốn học bài bản dựng hình 3D, Viện có khoá AutoCAD cho ngành xây dựng.
Lệnh slice trong CAD 3D: gọi ở đâu
| Cách gọi | Ở đâu |
|---|---|
| Gõ đủ tên | SLICE |
| Lệnh tắt | SL |
| Menu cổ điển | Modify → 3D Operations → Slice |
Tài liệu Autodesk tóm lệnh trong một câu: "Creates new 3D solids and surfaces by slicing, or dividing, existing objects." Tạo khối mới bằng cách cắt, chia khối có sẵn.
Từng bước: cắt đôi khối theo mặt YZ
Ví dụ: cắt khối hộp đúng giữa theo phương X, bằng mặt song song mặt YZ đi qua điểm 500,0,0. Cột giữa là dòng nhắc nguyên văn của bản 2027.
| Bước | Máy hỏi nguyên văn | Bạn làm |
|---|---|---|
| 1 | Select objects to slice: | Chọn khối, Enter |
| 2 | Specify start point of slicing plane or [planar Object/Surface/Zaxis/View/XY/YZ/ZX/3points] <3points>: | Gõ YZ |
| 3 | Specify a point on the YZ-plane <0,0,0>: | Gõ 500,0,0 |
| 4 | Specify a point on desired side or [keep Both sides] <Both>: | Enter để giữ cả hai nửa |
Trước khi cắt, bản vẽ có một khối thể tích 1 000 000 000. Sau khi cắt: hai khối, mỗi khối 500 000 000. Khối gốc được tách đôi, không mất phần nào: cộng hai nửa lại vẫn đúng bằng thể tích ban đầu.
Ở bước 4, thay vì Enter, bấm một điểm nằm về một phía thì AutoCAD chỉ giữ nửa ấy và bỏ nửa kia. Mặc định <Both> chỉ áp dụng khi nhấn Enter.
Các lựa chọn mặt cắt
| Lựa chọn | Mặt cắt |
|---|---|
XY, YZ, ZX | Song song một mặt chính của hệ trục UCS, qua điểm bạn chỉ |
3points (mặc định) | Qua ba điểm bạn chỉ |
Zaxis | Vuông góc với một trục do hai điểm xác định |
View | Song song với mặt màn hình |
planar Object | Theo mặt phẳng của một đối tượng 2D như đường tròn, polyline |
Surface | Theo một mặt cong (surface) có sẵn |
Giá trị trong ngoặc nhọn của dòng nhắc là <3points>, nên nhấn Enter ngay ở bước chọn mặt cắt là vào thẳng cách cắt qua ba điểm. Ba mặt XY, YZ, ZX đi theo hệ trục UCS đang dùng. Xoay UCS thì mặt cắt xoay theo; cách đặt UCS có ở bài UCS trong CAD.
Cắt vát một góc bằng 3 điểm, giữ một phía
Lựa chọn mặc định 3points cắt theo một mặt nghiêng bất kỳ. Ví dụ: mặt đi qua ba đỉnh 1000,0,0, 0,1000,0, 0,0,1000 của khối hộp. Ở bước cuối, bấm điểm 0,0,0 để giữ phía chứa gốc.
Kết quả là một khối, thể tích 166 666 667, đúng 1/6 khối hộp: một hình chóp ba mặt vuông ở góc. Phần còn lại, 5/6 khối, bị bỏ đi.
Đây là cách nhanh để cắt vát đầu dầm, cắt mái dốc, hay tạo mặt nghiêng mà không phải dựng khối trừ. Muốn khoét lõm hay đục lỗ thì dùng lệnh trừ khối, có ở bài lệnh region và phép trừ cho hình phẳng.
Cắt khối 3D giữ cả hai nửa rồi tách ra
Giữ cả hai nửa hữu ích khi cần trình bày bên trong: cắt đôi, rồi dời một nửa sang bên. Hai nửa là hai khối độc lập, chọn riêng được, dời, xoay, đổi màu riêng. Vì vậy sau lệnh SLICE với <Both>, dùng MOVE dời một nửa đi một khoảng là thấy ngay mặt cắt.
Autodesk lưu ý một điều: "Sliced objects retain the layer and color properties of the original objects, however the resulting solid or surface objects do not retain a history of the original objects." Hai nửa giữ lớp và màu của khối gốc, nhưng mất lịch sử dựng hình. Muốn sửa lại kích thước ban đầu thì phải sửa trước khi cắt.
Lệnh section trong CAD khác SLICE
SECTION nghe giống nhưng làm việc khác hẳn. Cùng khối hộp, gọi SECTION, chọn mặt XY qua điểm 0,0,500:
| Lệnh | Khối gốc | Tạo thêm |
|---|---|---|
SLICE | Bị cắt thành phần mới | Không |
SECTION | Còn nguyên, thể tích vẫn 1 000 000 000 | Một Region phẳng, diện tích 1 000 000 |
SECTION chỉ lấy ra "lát cắt": một hình phẳng đúng bằng mặt cắt ngang qua khối, còn khối không bị đụng tới. Region ấy dùng để tính diện tích, tô hatch vật liệu, hay dựng bản vẽ mặt cắt 2D. Region là gì và tính diện tích ra sao có ở bài lệnh region trong CAD.
Người tìm "section plane autocad" thường đang nói tới một lệnh thứ ba, SECTIONPLANE, tạo một đối tượng mặt cắt đặt trong mô hình. Nếu việc cần làm là tách khối thật sự thì dùng SLICE; nếu chỉ cần hình phẳng của lát cắt để tính diện tích hay tô vật liệu thì dùng SECTION.
Khối mesh không cắt được: phải chuyển sang solid trước
Chọn một khối mesh (tạo bằng lệnh MESH) rồi gọi SLICE, bản 2027 không cắt mà hiện hộp "Mesh - Convert to 3D Solids or Surfaces?". Hộp báo lệnh SLICE không hỗ trợ mesh và cho ba lựa chọn:
| Lựa chọn | Kết quả |
|---|---|
| Filter mesh objects from the selection set | Bỏ mesh khỏi tập chọn, không cắt nó |
| Convert selected objects to smooth 3D solids or surfaces | Chuyển thành khối mịn rồi cắt |
| Convert selected objects to faceted 3D solids or surfaces | Chuyển thành khối có mặt phẳng rồi cắt |
Chọn kiểu nào quan trọng hơn nhiều người nghĩ. Cùng một mesh hộp 1000 × 1000 × 1000, chuyển sang solid bằng lệnh CONVTOSOLID:
Kiểu chuyển (biến SMOOTHMESHCONVERT) | Thể tích khối sau khi chuyển |
|---|---|
| Smooth, giá trị 0 (mặc định) | 899 808 832, hụt khoảng 10% |
| Faceted, giá trị 2 | 1 000 000 000, đúng kích thước |
Kiểu smooth làm tròn các cạnh, nên khối nhỏ đi. Với cấu kiện xây dựng cần đúng kích thước, hãy đặt SMOOTHMESHCONVERT bằng 2 trước khi chuyển, hoặc chọn dòng "faceted" trong hộp thoại.
Cách chuyển chủ động, trước khi cắt:
| Bước | Gõ | Ghi chú |
|---|---|---|
| 1 | SMOOTHMESHCONVERT, Enter, 2, Enter | Chọn kiểu faceted |
| 2 | CONVTOSOLID, Enter | Máy hỏi Select objects: |
| 3 | Chọn mesh, Enter | Mesh thành khối solid |
| 4 | SLICE như bình thường | Không còn hộp hỏi chuyển |
Hộp thoại còn có ô "Always filter mesh objects from the selection set". Đúng như tên gọi, tick ô ấy nghĩa là những lần sau mesh bị bỏ khỏi tập chọn mà không hỏi nữa, và lệnh chỉ cắt các khối solid đi kèm. Nếu thấy SLICE "không làm gì" với một khối, hãy nghĩ tới ô này.
Ba điều hay nghe nhưng không đúng
| Hay nghe | Thực tế trên bản 2027 |
|---|---|
| UNION cũng là một lệnh cắt khối | UNION cộng khối lại, không cắt; cắt là SLICE |
| SECTION cắt khối làm đôi | Khối còn nguyên; SECTION chỉ tạo một region lát cắt |
| Mesh cắt được như solid | SLICE không nhận mesh; phải chuyển sang solid, và kiểu smooth làm hụt thể tích |
Lệnh XCLIP cũng hay bị nhắc tới như một cách cắt khối 3D. Thật ra XCLIP chỉ cắt phần hiển thị của block và tham chiếu ngoài, khối vẫn nguyên; xem bài lệnh xclip trong CAD.
Câu hỏi thường gặp
Lệnh cắt khối trong CAD 3D là lệnh gì?
Là SLICE, gõ tắt SL. Chọn khối, chọn mặt cắt, rồi giữ một hay cả hai nửa.
Làm sao cắt khối 3D mà giữ cả hai nửa?
Ở câu hỏi cuối Specify a point on desired side or [keep Both sides] <Both>:, nhấn Enter.
Vì sao SLICE không cắt được khối của tôi?
Nhiều khả năng đó là mesh. Chuyển sang solid trước, nên dùng kiểu faceted để giữ đúng kích thước.
SECTION khác SLICE thế nào?
SECTION giữ nguyên khối và tạo một region lát cắt; SLICE cắt khối thành khối mới.
Hai nửa sau khi cắt có tách rời được không?
Được. Chúng là hai khối độc lập, dùng MOVE để dời một nửa đi.
Vì sao khối nhỏ đi sau khi chuyển từ mesh?
Kiểu chuyển smooth làm tròn cạnh. Đặt SMOOTHMESHCONVERT bằng 2 để chuyển kiểu faceted, giữ đúng kích thước.