Vẽ mặt bằng cấp thoát nước. Tuyến cấp, tuyến thoát, tuyến nước nóng chạy song song nhau, và cả ba đều là nét liền. In ra đen trắng thì không ai phân biệt nổi. Thư viện linetype trong CAD giải quyết đúng chuyện đó: mỗi tuyến một kiểu nét, có chữ ký hiệu nằm ngay trong nét.
Bài này phát hành bộ 14 kiểu của Viện, mỗi kiểu đã nạp và vẽ thử thật trên AutoCAD 2027. Muốn học trọn cách thể hiện hồ sơ thì xem khoá AutoCAD cho xây dựng của Viện.
Bộ có sẵn 45 và 59 kiểu, vì sao vẫn phải tải thêm
Đếm trực tiếp trong tệp kiểu đường của bản 2027 trên máy:
| Tệp | Số kiểu | Dùng khi |
|---|---|---|
acad.lin | 45 | Bản vẽ theo hệ inch |
acadiso.lin | 59 | Bản vẽ theo hệ mét |
Nghe nhiều, nhưng mở ra thì gần hết là các biến thể của nét đứt, nét chấm gạch và nét tâm với ba cỡ khác nhau. Các kiểu mang ký hiệu ngành — cấp nước, thoát nước, đường điện, tuyến ngầm — thì bộ có sẵn không có kiểu nào theo cách ghi của Việt Nam.
Thư viện linetype trong CAD của Viện: 14 kiểu
Bộ này chia làm bốn nhóm, mỗi kiểu đều đã nạp vào AutoCAD 2027 rồi vẽ một đoạn thật để kiểm.
| Nhóm | Tên kiểu | Dùng cho |
|---|---|---|
| Nét cơ bản | IIC_KHUAT | Nét khuất |
IIC_TIM | Nét tâm, đường trục | |
IIC_RANH | Ranh giới khu đất | |
IIC_CAPNGAM | Tuyến ngầm nói chung | |
| Cấp thoát nước | IIC_CAPNUOC | Cấp nước, chữ N trong nét |
IIC_THOATNUOC | Thoát nước, chữ TN | |
IIC_NUOCNONG | Nước nóng, chữ NN | |
IIC_THOATMUA | Thoát nước mưa, chữ TM | |
| Điện và thông tin | IIC_DIEN | Đường điện, chữ E |
IIC_THONGTIN | Tuyến thông tin, chữ T | |
| Khác | IIC_GAS | Đường gas, chữ G |
IIC_PCCC | Tuyến cứu hoả, chữ PC | |
IIC_TUONGRAO | Tường rào | |
IIC_HAN | Đường hàn |
Nạp thử cả bộ trên một bản vẽ mới: 14 trên 14 kiểu vào được, và bảng kiểu đường của bản vẽ từ 3 mục ban đầu lên 17 mục.
Cách load linetype autocad: ba bước, làm theo là được
Việc load linetype autocad đơn giản hơn nạp mẫu hatch nhiều, vì một tệp .lin chứa được bao nhiêu kiểu cũng được và không phải khai đường dẫn nào. Ảnh dưới chụp thẳng từ AutoCAD 2027.
Bước 1 — tải tệp về, để ở chỗ dễ tìm.
Tệp iic.lin chỉ vài kilôbyte. Khác với hatch, bạn không cần giữ tệp này lâu dài: nạp xong là kiểu đường nằm hẳn trong bản vẽ, xoá tệp gốc cũng không sao.
Bước 2 — mở bảng quản lý kiểu đường rồi bấm Load.
Gõ LT rồi Enter. Bảng Linetype Manager mở ra, lúc này bản vẽ mới chỉ có ba mục ByLayer, ByBlock và Continuous. Bấm nút Load… ở góc trên bên phải.
Bước 3 — trỏ tới tệp rồi chọn kiểu cần dùng.
Hộp Load or Reload Linetypes mở ra, mặc định đang đọc acad.lin. Bấm nút File…, trỏ tới iic.lin vừa tải. Danh sách đổi sang 14 kiểu của Viện, kèm cột mô tả vẽ sẵn hình dạng nét bằng ký tự nên nhìn là đoán được.
Giữ Ctrl để chọn nhiều kiểu một lượt, hoặc nháy phải rồi chọn Select All để lấy cả bộ. Bấm OK hai lần là xong.
Khác với hatch, kiểu đường được chép hẳn vào bản vẽ khi nạp. Nghĩa là gửi bản vẽ đi thì người nhận thấy đúng nét, không cần tệp .lin đi kèm.
Nhóm cấp thoát nước và điện: chữ nằm trong nét
Tám kiểu của hai nhóm này là phần đáng giá nhất của bộ, vì chúng là kiểu đường phức tạp — trong nét có chữ, không chỉ có gạch và chấm.
Autodesk mô tả loại này trên trang tạo kiểu đường: "A complex linetype can contain embedded shapes that are saved in shape files. Complex linetypes can denote utilities, boundaries, contours, and so on."
Cái lợi thực tế rất rõ. Một mặt bằng ngoài nhà có bốn tuyến chạy gần nhau, in đen trắng thì màu layer vô nghĩa. Với bộ này, người đọc nhìn thấy chữ N, TN, E, PC rải dọc từng tuyến và biết ngay tuyến nào là tuyến nào, không phải dò bảng chú thích.
Một lưu ý khi dùng: chữ trong nét lấy theo kiểu chữ STANDARD của bản vẽ. Nếu bản vẽ của bạn đã đổi STANDARD sang font khác thì chữ trong nét đổi theo, và đó là chuyện bình thường.
Gán kiểu đường cho layer, đừng gán cho từng nét
Nạp xong rồi thì còn một quyết định nữa, và nó ảnh hưởng tới cả hồ sơ chứ không chỉ một bản vẽ.
| Cách gán | Hậu quả khi cần đổi |
|---|---|
| Gán thẳng cho từng nét | Phải chọn lại từng nét trên mọi bản vẽ |
Gán cho layer, nét để ByLayer | Đổi một chỗ, cả hồ sơ đổi theo |
Cách thứ hai là cách duy nhất chịu được một bộ hồ sơ vài chục tờ. Lập sẵn mỗi tuyến một layer — MEP-CAP-NUOC, MEP-THOAT-NUOC, MEP-DIEN — gán kiểu đường vào layer, rồi vẽ với nét để ByLayer. Sau này chủ đầu tư đổi cách ký hiệu thì bạn sửa đúng một dòng trong bảng layer.
Cách tổ chức một bộ layer chuẩn nằm ở bài layer trong CAD.
Một thói quen nữa đáng tập trên bản vẽ hạ tầng: đặt sẵn cả bộ layer và kiểu đường vào tệp mẫu của công ty. Mỗi bản vẽ mới mở ra đã có đủ, không ai phải nhớ nạp gì nữa, và cả nhóm vẽ ra cùng một bộ ký hiệu. Đây cũng là chỗ khác nhau giữa một nhóm làm hồ sơ chuyên nghiệp và một nhóm mỗi người một kiểu.
LTSCALE: vì sao nét vừa nạp xong trông như nét liền
Đây là câu hỏi hay gặp nhất sau khi nạp xong, và nó không phải lỗi của tệp.
Phép thử trên cùng một bản vẽ, cùng 14 kiểu, chỉ đổi một con số:
LTSCALE | Đoạn thẳng dài 2.600 nhìn ra sao |
|---|---|
| 1 | Nét vụn li ti, chữ trong nét không đọc được |
| 30 | Nét rõ ràng, đọc được cả chữ N, TN, PC |
Lý do: bộ này định nghĩa theo milimét, một đoạn gạch dài 12 đơn vị. Trên một đoạn dài 2.600 thì có hơn hai trăm lần lặp, nên nhìn thành nét liền. Nhân tỷ lệ lên là đâu vào đấy.
Con số đúng cho bản vẽ của bạn phụ thuộc tỷ lệ in. Cách chọn LTSCALE và biến CELTSCALE đi kèm được nói kỹ ở bài linetype trong CAD, bài ấy cũng hướng dẫn cách tự tạo kiểu đường mới.
Linetype autocad download: chọn bộ nào cho khỏi mất công
Gõ linetype autocad download hay autocad linetypes download ra hàng chục bộ, và phần lớn có chung ba vấn đề.
| Vấn đề hay gặp | Hậu quả |
|---|---|
| Tệp định nghĩa theo inch | Nạp vào bản vẽ mm thì nét vụn hoặc mất hẳn |
Kiểu phức tạp gọi tệp .shx không kèm theo | Nạp được nhưng vẽ ra báo thiếu tệp hình |
| Tên kiểu trùng tên kiểu có sẵn | Nạp xong nét cũ trong bản vẽ đổi theo |
Điểm thứ ba là điểm hại nhất và ít ai lường. Một bộ đặt tên kiểu là DASHED hay CENTER khi nạp vào sẽ đè lên định nghĩa có sẵn, và mọi nét cũ trong bản vẽ đang dùng tên ấy đổi theo ngay lập tức. Tờ mặt bằng đang đúng bỗng sai nét mà không ai hiểu vì sao.
Bộ của Viện tránh cả ba: định nghĩa theo milimét, chữ trong nét dùng kiểu chữ có sẵn chứ không gọi tệp hình ngoài, và mọi tên đều bắt đầu bằng IIC_ nên không đụng kiểu nào của Autodesk.
Nếu bạn tải download linetype autocad từ nguồn khác thì nên kiểm ba điểm ấy trước khi đưa vào hồ sơ thật. Bộ mẫu tô vật liệu đi kèm bộ kiểu đường này nằm ở bài thư viện hatch CAD.
Ba điều hay nghe nhưng không đúng
| Điều hay nghe | Đo được gì trên bản 2027 |
|---|---|
Gửi bản vẽ phải gửi kèm tệp .lin | Kiểu đường chép hẳn vào bản vẽ khi nạp, không cần tệp |
| Nét vẫn liền nghĩa là tệp hỏng | Cùng tệp ấy, đổi LTSCALE từ 1 lên 30 là nét hiện đủ |
Một tệp .lin chỉ chứa được một kiểu | Bộ này 14 kiểu trong một tệp, nạp được cả 14 |
Câu hỏi thường gặp
Nạp thư viện linetype trong CAD bằng lệnh nào?
Gõ LT để mở Linetype Manager, bấm Load, rồi bấm File và trỏ tới tệp .lin.
Nạp xong nhưng nét vẫn trông như nét liền?
Tăng LTSCALE lên. Bộ này định nghĩa theo milimét nên bản vẽ lớn cần giá trị vài chục.
Người nhận bản vẽ có cần tệp .lin không?
Không. Kiểu đường được chép vào bản vẽ khi nạp, người nhận mở ra là thấy đúng nét.
Chữ trong nét hiện sai font?
Chữ lấy theo kiểu chữ STANDARD của bản vẽ. Đổi font của kiểu ấy thì chữ trong nét đổi theo.
Nạp nhầm kiểu không cần thì gỡ ra thế nào?
Mở LT, chọn kiểu ấy rồi bấm Delete. Kiểu đang có nét dùng tới thì phần mềm từ chối, phải đổi nét sang kiểu khác trước. Hoặc chạy PU chọn mục Linetypes để dọn một lượt mọi kiểu không ai dùng.
Tôi muốn thêm kiểu của riêng mình vào tệp này?
Mở iic.lin bằng Notepad rồi chép thêm hai dòng theo đúng mẫu đã có. Dòng đầu là tên và mô tả, dòng sau là dãy số.