Bảng thép trên Excel nào cũng có một cột không ai muốn đụng tới: cột chiều dài. Sửa một đoạn neo, đổi bước đai, thêm một thanh gia cường — là phải gõ lại cả cột, cộng lại cả bảng, rồi dò xem có lệch với bản vẽ không.
Thống kê thép Revit bỏ hẳn khâu gõ lại đó: bảng đọc thẳng tham số của từng thanh trong mô hình, sửa mô hình là bảng tự đổi. Bài này đi mười lăm bước trên Revit 2027, từ lệnh lập bảng tới tệp xuất ra mở được bằng Excel. Muốn học trọn khâu dựng mô hình và triển khai hồ sơ kết cấu thì Viện có khóa Revit Structure.
Thống kê cốt thép trong Revit khác bảng Excel ở đâu
Cách làm quen thuộc là đo trên bản vẽ CAD rồi gõ vào Excel, hoặc dùng một lisp đếm hộ, như bài lisp thống kê thép trong CAD mô tả. Cách đó chạy được, nhưng bảng và bản vẽ là hai tệp rời nhau: sửa bên này phải nhớ sửa bên kia.
Trong Revit, mỗi thanh thép mang sẵn đường kính, hình dạng, số đoạn uốn, chiều dài khai triển và khối lượng. Bảng chỉ là một cách nhìn khác của chính những con số ấy.
Bảng trong ảnh gom thép dầm của cả công trình theo đường kính. Thép Ø16 chỉ có 104 thanh nhưng nặng 1.896 kg, chiếm hai phần ba tổng khối lượng; thép Ø6 có tới 571 thanh mà chỉ nặng 327 kg. Đọc ra ngay một điều: soát sai một thanh thép dọc tốn hơn soát sai mười thanh đai.
Chuẩn bị mô hình trước khi lập bảng
Cần ba thứ. Một là mô hình đã có cốt thép thật, không phải nét vẽ; cách đặt nằm ở bài bố trí cốt thép dầm trong Revit. Hai là thấy được thép để soát, xem bài cách hiện thép trong Revit. Ba là tham số Partition đã khai cho từng cấu kiện, vì đó là trường quyết định bảng gom nhóm thế nào.
Partition cũng là phạm vi đánh số. Trang Rebar Numbering for Schedules and Annotation của Autodesk ghi rõ: việc đánh số cho phép các thanh giống hệt nhau trong cùng một partition được gộp lại để thống kê và ghi chú.
Bài này thuộc loạt Revit Structure của Viện Tin học Xây dựng.
Thống kê thép Revit: lập bảng Rebar Schedule
Bước 1 — Khai Partition cho từng cấu kiện
Chọn các thanh của một dầm, gõ tên dầm vào ô Partition trên bảng Properties. Công trình ví dụ đặt DX1.1 cho dầm, CỘT C1 cho cột. Bỏ qua bước này thì bảng gom nhóm lung tung và số hiệu thanh chạy lộn xộn.
Bước 2 — Gọi lệnh lập bảng
Vào View › Create › Schedules. Nút này có menu đổ xuống.
Sáu mục lần lượt là Schedule/Quantities, Graphical Column Schedule, Material Takeoff, Sheet List, Note Block và View List. Bảng thép dùng mục đầu tiên.
Bước 3 — Chọn chủng loại Structural Rebar
Hộp New Schedule mở ra với một danh sách chủng loại rất dài. Gõ vào ô Category name search thay vì cuộn.
Gõ Structural Rebar thì danh sách rút còn hai dòng: Structural Rebar và Structural Rebar Couplers. Chọn dòng đầu, ô Name tự điền Rebar Schedule, đổi lại thành tên tiếng Việt rồi bấm OK.
Bước 4 — Chọn cột cho bảng ở thẻ Fields
Revit chuyển sang hộp Schedule Properties với năm thẻ: Fields, Filter, Sorting/Grouping, Formatting và Appearance.
Danh sách bên trái dài hơn một trăm dòng. Bộ cột tối thiểu cho một bảng thép Việt Nam gồm bảy trường.
| Trường | Nó cho ra cột gì |
|---|---|
| Partition | Tên cấu kiện, dùng để gom nhóm |
| Rebar Number | Số hiệu thanh, khớp con số trong vòng tròn trên bản vẽ |
| Bar Diameter | Đường kính danh nghĩa |
| Total Bar Length | Chiều dài một thanh, đã kể móc và đoạn uốn |
| Quantity | Số thanh trong bộ |
| Reinforcement Volume | Thể tích thép |
| Reinforcement Mass | Khối lượng thanh |
Bước 5 — Tìm trường bằng ô Parameter Name Search
Đừng cuộn tìm. Gõ một phần tên vào ô Parameter Name Search ở đầu thẻ Fields là danh sách rút lại ngay.
Số bên phải dòng Available fields là số trường còn lại sau khi lọc, nên nó đổi theo chuỗi vừa gõ.
Bước 6 — Thêm cột hình dạng thanh bằng Bending Detail
Cột hình dạng là cột hồ sơ Việt Nam nào cũng cần. Trường phải tìm tên là Bending Detail; chọn nó rồi bấm nút mũi tên xanh để đưa sang cột phải.
Đặc điểm phải biết trước kẻo tưởng là lỗi: trong khung nhìn bảng, cột này chỉ in đúng hai chữ Bending Detail ở những dòng gom một hình dạng, và in <varies> ở dòng gom nhiều hình dạng khác nhau. Hình uốn thật chỉ được vẽ khi bảng đã nằm trên tờ bản vẽ.
Gom theo cấu kiện, cộng tổng và định dạng
Bước 7 — Gom nhóm ở thẻ Sorting/Grouping
Sang thẻ Sorting/Grouping. Ô Sort by chọn trường xếp thứ tự chính, kèm cặp Ascending – Descending và ba ô tích Header, Footer, Blank line.
Muốn mỗi cấu kiện một khối riêng thì Sort by chọn Partition, tích Header để có dòng tên nhóm và Footer để có dòng cộng của nhóm.
Bước 8 — Bật dòng tổng và tắt Itemize every instance
Vẫn ở thẻ đó, tích Grand totals rồi chọn Title, count, and totals; ô Custom grand total title cho đổi chữ, công trình ví dụ để TỔNG:. Bỏ tích Itemize every instance thì các thanh giống nhau gộp về một dòng — đúng cách hồ sơ Việt Nam quen đọc.
Bước 9 — Đặt tiêu đề cột và cách cộng ở thẻ Formatting
Thẻ Formatting làm việc trên từng trường một.
Ô Heading đổi tên cột sang tiếng Việt, ví dụ SỐ HIỆU. Heading orientation và Alignment xoay và căn chữ. Ô Hidden field giữ một trường trong bảng để tính toán mà không in ra. Nhóm Multiple values indication quyết định dòng gộp nhiều trị số hiện thành <varies> hay một chuỗi tự khai.
Bước 10 — Lọc bớt bằng thẻ Filter
Bảng cả công trình thường dài quá một tờ. Thẻ Filter cắt bớt theo tối đa bốn điều kiện.
Lọc theo Partition với phép begins with hoặc contains là ra bảng của riêng một nhóm cấu kiện. Chữ trên dòng tiêu đề nhóm không chắc là nguyên văn trị số Partition, nên lọc ra bảng rỗng thì hãy rút chuỗi lọc ngắn lại trước khi kết luận mô hình thiếu thép.
Bảng thống kê cốt thép trên tờ bản vẽ
Bước 11 — Đọc bảng gom theo cấu kiện
Bảng thép cột của công trình ví dụ gom theo Partition, mỗi cột một khối có dòng cộng riêng.
Nhóm CỘT C1 cộng được 119 thanh, 361,20 mét và 322,53 kilôgam; nhóm CỘT C1a là 112 thanh, 341,58 mét và 309,80 kilôgam. Cột hình dạng ở đây có hai trị số lạ: <None> là thanh chưa gán family hình dạng, <varies> là dòng đã gộp nhiều hình dạng. Cả hai đều là dấu hiệu phải soát lại, không phải lỗi in.
Bước 12 — Kéo bảng lên tờ bản vẽ
Mở tờ bản vẽ rồi kéo tên bảng từ Project Browser thả vào tờ. Tới lúc này cột hình dạng mới vẽ ra hình uốn thật kèm số đo từng đoạn.
Hình uốn thay đổi kích thước theo bề rộng cột chứ không theo cỡ chữ. Cột hẹp thì hình bé và số đo không đọc nổi; chọn bảng trên tờ rồi kéo nút tam giác xanh ở cạnh cột là hình lớn lên theo. Đổi lại, hàng cũng cao lên nên cả bảng dài thêm.
Bước 13 — Ghi chú thép cho khớp bảng
Nhãn thép đọc thẳng tham số của bộ thanh: số 10 trong nhãn 10 Ø8 a100 là Quantity, Ø8 là tên kiểu Rebar Bar, a100 là Spacing, còn con số trong vòng tròn là Rebar Number — đúng cột SỐ HIỆU của bảng. Nhờ vậy bảng và bản vẽ không bao giờ lệch nhau.
Cách chia hợp lý với hồ sơ Việt Nam là mỗi tờ chi tiết dầm mang bảng thép của chính dầm đó, thợ đọc tới đâu tra tới đó. Phép kiểm chéo nhanh nhất: cộng các đoạn trong hình uốn phải ra đúng trị số cột chiều dài một thanh.
Xuất bảng thống kê Revit ra Excel
Bước 14 — Vào File Export Reports Schedule
Mở khung nhìn bảng cần xuất, rồi vào File › Export › Reports › Schedule.
Trang Export a Schedule của Autodesk mô tả đúng đường này. Hộp lưu tệp mở ra với Files of type để CSV (delimited). Revit không ghi thẳng ra tệp .xlsx; nó ghi tệp văn bản có dấu phân tách, và Excel mở tệp đó.
Bước 15 — Chọn dấu phân tách rồi mở bằng Excel
Bấm Save, Revit hỏi tiếp một hộp tuỳ chọn.
Nhóm trên quyết định có xuất tiêu đề bảng, tiêu đề cột, tiêu đề cột gộp và các dòng nhóm hay không. Nhóm dưới là chỗ dễ mất công nhất: Field delimiter mặc định là dấu phẩy.
Đây là cái bẫy. Bảng có ô 1,476.58 dùng dấu phẩy ngăn nghìn, trùng luôn dấu phân tách, nên khi mở bằng Excel một dòng bị tách thành thừa cột. Xuất lại đúng bảng đó với dấu chấm phẩy thì ô 1,476.58 nằm gọn một cột. Cách thứ hai là tắt dấu ngăn nghìn trong Field Format của từng cột số trước khi xuất.
Add-in làm được gì mà Revit gốc phải làm tay
Nói cho sòng phẳng, vì người tìm cụm này hay gặp lời mời cài thêm công cụ. Những việc bản gốc làm được đủ: lập bảng, gom nhóm, cộng tổng, cột hình dạng thanh, lọc theo cấu kiện, xuất tệp có dấu phân tách.
Những việc bản gốc phải làm tay: dựng bộ cột theo mẫu bảng của đơn vị, đặt tiêu đề tiếng Việt cho từng trường, tách bảng dài ra nhiều tờ, và ghi thẳng ra tệp bảng tính thay vì tệp văn bản. Làm một lần rồi lưu vào tệp mẫu thì mọi dự án sau đỡ hẳn, cách lưu nằm ở bài tệp mẫu Revit kết cấu. Add-in rút ngắn đúng mấy việc đó chứ không tính hộ khối lượng — khối lượng vẫn do mô hình quyết định.
Khi bảng thép không ra số đúng
| Hiện tượng | Nguyên nhân | Cách xử |
|---|---|---|
| Bốn nút Edit trên Properties bị mờ | Bảng đang bị một View Template khoá | Sửa trong View Template; riêng nút Filter vẫn dùng được |
| Lọc theo Partition ra bảng rỗng | Chuỗi lọc dài hơn trị số Partition thật | Rút chuỗi ngắn lại, đổi sang phép contains |
| Cột hình dạng chỉ in chữ Bending Detail | Đang xem trong khung nhìn bảng | Đặt bảng lên một tờ nháp rồi xem |
| Ô hình dạng in varies hoặc None | Dòng gộp nhiều hình dạng, hoặc thanh chưa gán hình dạng | Tích Itemize every instance để tách dòng, hoặc gán hình dạng cho thanh |
| Mở tệp xuất bằng Excel thì lệch cột | Dấu phân tách trùng dấu ngăn nghìn của số | Xuất lại với dấu chấm phẩy, hoặc tắt dấu ngăn nghìn trong Field Format |
| Cột số cấu kiện hiện dấu nhỏ hơn | Các bộ thanh gộp vào dòng có số cấu kiện khác nhau | Tách dòng bằng Itemize every instance, hoặc lọc hẹp lại |
| Thêm thanh mà bảng không đổi | Thanh nằm ngoài phạm vi bộ lọc, hoặc khác Phase | Kiểm thẻ Filter và ô Phase của khung nhìn bảng |
Năm điều hay nghe sai về bảng thép
| Điều hay nghe | Bản 2027 thực sự làm gì |
|---|---|
| Bấm phải vào bảng rồi chọn Export là ra tệp Excel | Đường đúng là File › Export › Reports › Schedule, và tệp ra là CSV có dấu phân tách |
| Revit xuất thẳng được tệp xlsx | Không; Revit ghi tệp văn bản có dấu phân tách, Excel mở tệp đó rồi lưu lại thành xlsx |
| Cột hình dạng thanh phải vẽ tay hoặc chèn ảnh | Trường Bending Detail vẽ hình khai triển thật theo đúng thanh trên dòng đó |
| Phải có add-in mới thống kê được cốt thép | Schedules/Quantities của bản gốc làm đủ; add-in chỉ rút ngắn khâu dựng mẫu bảng |
| Số trong bảng phải cộng lại bằng tay cho chắc | Revit nhân và cộng theo mô hình; việc cần làm là soát hình dạng và Partition chứ không phải cộng lại |
Tóm lại, thống kê thép revit là một chuỗi ngắn: khai Partition, lập bảng theo chủng loại Structural Rebar, chọn trường, gom nhóm, đưa lên tờ rồi xuất tệp. Bảng và bản vẽ dùng chung một nguồn số, nên sửa mô hình là cả hai đổi theo.
Bảng bị View Template khoá thì bảng Properties trông như hình dưới, đây là tình huống gặp nhiều nhất khi nhận mô hình của người khác.
Câu hỏi thường gặp
Bảng thống kê cốt thép lấy chiều dài ở đâu ra?
Từ trường Total Bar Length của từng thanh, tức chiều dài khai triển đã kể móc và các đoạn uốn. Đó là số đo hình học thật của thanh trong mô hình, không phải chữ gõ tay.
Muốn mỗi dầm một bảng riêng thì làm thế nào?
Khai Partition đúng tên dầm, rồi nhân bản bảng và lọc theo Partition ở thẻ Filter. Mỗi tờ chi tiết dầm mang bảng của chính dầm đó.
Xuất bảng thống kê Revit ra Excel bị lệch cột thì sửa ở đâu?
Ở hộp tuỳ chọn khi xuất, đổi Field delimiter từ dấu phẩy sang dấu chấm phẩy. Nguyên nhân là số trong bảng dùng dấu phẩy ngăn nghìn nên trùng với dấu phân tách.
Rebar Number khác Schedule Mark chỗ nào?
Rebar Number do Revit sinh và đánh lại trong phạm vi một Partition, còn Schedule Mark là số hiệu người dùng tự khai. Bảng và nhãn nên dùng thống nhất một trong hai.
Có cách nào cộng khối lượng thép cho cả công trình không?
Có: bỏ hết điều kiện ở thẻ Filter, gom theo đường kính và tích Grand totals. Bảng thép dầm của công trình ví dụ cộng được 805 thanh, 3.200,2 mét và 2.833,02 kilôgam.