Revit

Cách hiện thép trong Revit: nhìn xuyên bê tông, mặt cắt, 3D

Cách hiện thép trong Revit 2027 từng bước: bật View Unobscured cho đúng khung nhìn, đổi visual style, cắt Section Box và soát lồng thép trong 3D.

  • TS. Nguyễn Mạnh Tuấn
  • 16 phút đọc
Nút giao dầm và cột trong Revit 2027, thép đai và thép dọc hiện rõ xuyên qua khối bê tông Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Đặt xong một lồng thép cột mất nửa buổi, mở mặt bằng lên chỉ thấy một ô vuông bê tông. Thép vẫn nằm nguyên trong mô hình, bảng thống kê vẫn đếm đủ, chỉ có mắt là không thấy.

Cách hiện thép trong Revit gồm hai công tắc nằm ở hai chỗ khác nhau: ô tích View Unobscured trong tham số View Visibility States của chính thanh thép, và visual style của khung nhìn. Bài này đi trọn mười lăm bước trên Revit 2027: từ lúc mở khung nhìn chỉ thấy bê tông tới lúc soát được cả lồng thép trong không gian ba chiều. Muốn học trọn khâu dựng mô hình và triển khai hồ sơ kết cấu thì Viện có khóa Revit Structure.

Vì sao hiện thép trong Revit lại vướng tới vậy

Cốt thép khác mọi cấu kiện khác ở một điểm: nó nằm bên trong vật thể khác. Dầm, cột, sàn phơi mặt ra ngoài nên khung nhìn chạm tới là thấy. Thanh thép bị bê tông bọc kín, mà mặc định Revit vẽ đúng như ngoài đời: cái gì bị che thì không vẽ.

Khung kết cấu bốn tầng trong khung nhìn ba chiều: mô hình đã có đủ cốt thép nhưng chỉ thấy bê tông Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Thêm một điều kiện ít người để ý: cốt thép chỉ hiện trong khung nhìn có cấu kiện chủ bị cắt qua. Mặt phẳng cắt của mặt bằng không đi qua dầm thì thép dầm không hiện, dù đã bật đủ mọi ô tích.

Vậy muốn thấy thép phải qua ba cửa: khung nhìn cắt qua cấu kiện chủ, ô tích cho phép nhìn xuyên bê tông, và visual style phù hợp.

Chuẩn bị tệp để làm theo

Cần một mô hình đã có cốt thép. Chưa có thì đặt vài thanh vào một dầm theo bài bố trí cốt thép dầm trong Revit; các bước dưới đây đúng cho mọi loại thép.

Mô hình dùng trong bài là nhà bê tông cốt thép bốn tầng của Viện, có sẵn một nhóm khung nhìn ba chiều dựng riêng để soát thép. Gõ một phần tên vào ô Search đầu Project Browser là ra cả nhóm.

Ô Search của Project Browser lọc ra các khung nhìn ba chiều dựng riêng cho cốt thép Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Người mới nên đọc Revit Structure là gì trước để nắm cách tổ chức khung nhìn của một dự án kết cấu.

Cách hiện thép trong Revit: bật View Visibility States

Bước 1 — Mở khung nhìn có cắt qua cấu kiện chủ

Chọn một mặt cắt dọc dầm, một mặt bằng kết cấu đúng cao trình, hoặc một khung nhìn ba chiều. Khung nhìn không chạm tới cấu kiện chủ thì mọi bước sau đều vô ích.

Bước 2 — Chọn một thanh thép

Rê chuột vào vị trí thanh thép rồi bấm một cái. Thanh trạng thái dưới đáy màn hình đọc được đủ ba thông tin: chủng loại đối tượng, kiểu đường kính và hình dạng, ví dụ Structural Rebar : Rebar Bar : Ø16 : Shape Rebar Shape 1.

1 thẻ ngữ cảnh Modify Structural Rebar vừa mở ra. 2 bảng Properties của bộ thanh vừa chọn Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Thép bị che hoàn toàn thì chưa chọn được bằng chuột. Lúc đó chọn tạm ở khung nhìn khác đã thấy thép, hoặc chọn cấu kiện chủ rồi bấm Edit Bars trên thẻ ngữ cảnh.

Bước 3 — Tìm tham số View Visibility States trên bảng Properties

Cuộn bảng Properties xuống tới nhóm Graphics. Ở đó có đúng một dòng: View Visibility States, kèm nút Edit….

1 nhóm Graphics trên bảng Properties. 2 tham số View Visibility States và nút Edit Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Dòng này nằm lẫn giữa nhóm Rebar Set ở trên và nhóm Structural ở dưới nên rất dễ lướt qua.

Bước 4 — Đọc ba cột của hộp thoại

Bấm Edit…, Revit mở hộp tên Reinforcement Element View Visibility States. Dòng hướng dẫn ở đầu hộp ghi nguyên văn: Show reinforcement element unobscured in views.

1 dòng hướng dẫn của hộp thoại. 2 ô View name search. 3 ba cột View Type, View Name và View Unobscured. 4 khung nhìn đang mở đã được tích sẵn Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Bảng có ba cột: View Type là loại khung nhìn, View Name là tên, View Unobscured là ô tích quyết định. Tích ô này thì thanh thép được vẽ như thể bê tông trong suốt, bất kể visual style đang là gì. Trang Adjust the Visibility for Rebar and Rebar Couplers in a View của Autodesk nói thẳng: "select the views in which you want the rebar to be viewed unobscured, regardless of its visual style".

Điều phải nhớ: ô tích đặt riêng cho từng khung nhìn, không có nút bật một lần cho cả dự án.

Dự án thật có hàng trăm khung nhìn, cuộn tìm rất mất công. Gõ vài chữ vào ô View name search là bảng rút còn những khung nhìn có tên khớp.

1 chuỗi vừa gõ vào ô tìm. 2 danh sách rút còn năm khung nhìn. 3 ba khung nhìn đã tích View Unobscured, hai khung nhìn chưa Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Tích cho những khung nhìn cần rồi bấm OK. Dòng nhắc Click on column headers to change sort order nghĩa là bấm vào tên cột sẽ đổi thứ tự sắp xếp.

Nhìn xuyên bê tông trong Revit: cho thép thành khối đặc

Bước 6 — Đổi visual style của khung nhìn

Ô tích ở bước 5 cho phép nhìn xuyên bê tông, nhưng thép hiện ra là nét hay là khối thì do visual style quyết định. Bấm biểu tượng visual style trên thanh điều khiển khung nhìn ở đáy màn hình.

Trình đơn visual style trên thanh điều khiển khung nhìn với bảy mục, từ Graphic Display Options tới Realistic Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Trình đơn có bảy mục: Graphic Display Options, Wireframe, Hidden Line, Shaded, Consistent Colors, TexturesRealistic.

Bước 7 — Chọn Realistic hoặc Shaded để thép ra khối

Để Wireframe thì cả bê tông lẫn thép đều thành khung dây, nhìn rối. Để Shaded hoặc Realistic thì bê tông thành khối đặc màu nhạt, thép nổi lên đúng màu vật liệu đã gán. Khung nhìn trong ảnh đầu bài đặt Realistic, bật Show Edges, Transparency 0 và Silhouettes none.

Bước 8 — Đừng trông vào Detail Level

Đây là chỗ nhiều quy trình nội bộ ghi sai. Thử đổi một khung nhìn ba chiều đã bật View Unobscured từ Fine sang Coarse: hình không đổi. Với cốt thép trong khung nhìn ba chiều, Detail Level không phải công tắc hiện hay ẩn. Nó chỉ quan trọng ở khung nhìn hai chiều, nơi mức Coarse vẽ thanh thép thành một nét tim.

Cắt gọn khung nhìn ba chiều bằng Section Box

Bước 9 — Nhân bản khung nhìn ba chiều mặc định

Bấm phải lên khung nhìn 3D trong Project Browser, chọn Duplicate View › Duplicate, rồi đổi tên cho biết nó soát thép chỗ nào. Khung nhìn soát thép không phải khung nhìn để in nên cứ dựng thoải mái.

Bước 10 — Tích ô Section Box trên bảng Properties

Trong bảng Properties của khung nhìn ba chiều, nhóm Extents có ô Section Box. Tích ô đó, Revit hiện một khối hộp bao quanh mô hình; kéo mũi tên xanh trên từng mặt để thu hộp lại đúng một nút khung, một ô bản hay một đoạn dầm.

Thép sàn hai ô bản trong khung nhìn ba chiều, hộp Section Box đã thu về đúng phạm vi cần soát Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Bước 11 — Khoá hướng nhìn rồi tắt bớt chủng loại

Xoay tới góc nhìn ưng ý thì bấm biểu tượng ổ khoá trên thanh điều khiển khung nhìn, chọn Save Orientation and Lock View. Sau đó gõ VG mở hộp Visibility/Graphic Overrides, bỏ tích những chủng loại không liên quan, giữ lại bê tông và cốt thép.

Hộp Visibility Graphic Overrides của khung nhìn ba chiều, thẻ Model Categories với danh sách chủng loại và ô Category name search Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Ô Category name search đầu hộp lọc theo tên, gõ rebar là ra ngay nhóm cốt thép. Chi tiết hơn nằm ở bài ẩn hiện đối tượng trong Revit.

Xem cốt thép trong Revit trên mặt cắt và mặt bằng

Bước 12 — Mở mặt cắt dọc dầm để đọc thép đai

Khung nhìn ba chiều để soát, hồ sơ in ra vẫn là mặt cắt. Mở một mặt cắt dọc dầm là đọc được ngay bước đai đổi ở đâu.

Mặt cắt dọc một dầm: thép đai dày ở hai đầu, thưa ở giữa, kèm nhãn ghi số thanh, đường kính và khoảng cách Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Dầm trong ảnh có ba đoạn đai 10 Ø8 a100, 9 Ø8 a200 rồi 10 Ø8 a100, cộng thép dọc 3 Ø18 dưới và 2 Ø18 trên. Nhãn đọc thẳng tham số của bộ thanh nên sửa mô hình là nhãn tự đổi. Cách dựng mặt cắt nằm ở bài tạo mặt cắt trong Revit.

Bước 13 — Dùng panel Presentation để bớt thanh cho đỡ rối

Chọn một bộ thanh trong khung nhìn hai chiều, thẻ Modify | Structural Rebar mọc thêm panel Presentation mà khung nhìn ba chiều không có.

1 bốn nút chọn cách thể hiện bộ thanh và nút Visible Bars. 2 chú giải của nút Show First and Last Rebar in Rebar Set Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Bốn nút lần lượt là Show Middle Rebar in Rebar Set, Show Middle Bars for All Spliced Rebar Sets, Show First and Last Rebar in Rebar SetShow all Rebars in Rebar Set. Chú giải của cả bốn đều kèm một câu quan trọng: cách thể hiện đã chọn chỉ áp dụng cho khung nhìn hoặc mặt cắt hiện hành.

Bước 14 — Đặt mặc định cho cả dự án trong Reinforcement Settings

Không muốn sửa từng bộ thanh thì đặt mặc định một lần. Vào Concrete › Settings › Reinforcement Settings, chọn trang Reinforcement presentation.

Hộp Reinforcement Settings, trang Reinforcement presentation với hai ô Rebar Set in view và Rebar Set in section Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Hộp có sáu trang. Trang presentation cho hai ô Rebar Set in viewRebar Set in section, mặc định đều là Show All, dùng cho bộ thanh nào chưa đặt riêng.

Bước 15 — Gõ IC để cô lập chủng loại cốt thép

Chọn một thanh bất kỳ rồi gõ IC. Revit ẩn mọi chủng loại khác, chỉ chừa lại Structural Rebar; khung nhìn được viền xanh lơ kèm nhãn Temporary Hide/Isolate.

Lồng thép sàn và dầm sau khi cô lập chủng loại cốt thép, bê tông biến mất hoàn toàn Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Ba lỗi mà mặt cắt phẳng không lộ ra đều hiện ở đây: thép cột bị cắt cụt tại mặt dầm, thép dọc dầm đâm xuyên qua thép cột, và đai cột trong vùng nút bị bỏ quên.

Xem xong nhớ trả lại: bấm biểu tượng tạm ẩn hiện trên thanh điều khiển khung nhìn rồi chọn Reset Temporary Hide/Isolate. Trạng thái tạm không lưu vào tệp, nhưng để nguyên thì lần mở sau vẫn thiếu bê tông.

Bộ khung nhìn cần có khi triển khai cốt thép

Đây là điều kiện kỹ thuật của hồ sơ chứ không phải sở thích. Bộ tối thiểu cho từng loại cấu kiện như sau.

Cấu kiệnKhung nhìn phải có
Dầm, lanh tôMặt cắt dọc dầm, cộng mặt cắt ngang tại các vị trí cốt thép thay đổi. Dầm đơn giản cho phép chỉ thể hiện mặt cắt ngang
Cột, váchMặt cắt dọc, cộng mặt cắt ngang tại các vị trí cốt thép thay đổi
Sàn, ramp dốc, bản thangMặt bằng bố trí cốt thép tách riêng lớp trên và lớp dưới, thêm tối thiểu hai mặt cắt ngang ở chỗ thép đan xen phức tạp
MóngMặt cắt dọc và mặt cắt ngang

Ngoài bộ để in, nên có thêm ít nhất một khung nhìn ba chiều chỉ để tự kiểm. Cấu kiện nghiêng cần nhất, vì mặt cắt phẳng khó diễn tả.

Thép một dầm limon thang trong khung nhìn ba chiều, thấy rõ cách đai chạy theo phương nghiêng Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, mô hình ví dụ của Viện Tin học Xây dựng

Khi thép vẫn không chịu hiện

Hiện tượngNguyên nhânCách xử
Đã tích View Unobscured mà vẫn không thấyKhung nhìn không cắt qua cấu kiện chủSửa View Range của mặt bằng, hoặc dời mặt cắt vào đúng cấu kiện
Thấy thép trong khung nhìn này, mất ở khung nhìn kiaÔ tích đặt riêng cho từng khung nhìnMở lại hộp View Visibility States, tích thêm khung nhìn còn thiếu
Thép hiện thành nét mảnh chứ không thành khốiVisual style đang là Wireframe hoặc Hidden LineĐổi sang Shaded hoặc Realistic
Cả chủng loại cốt thép biến mất trong một khung nhìnStructural Rebar bị bỏ tích trong hộp Visibility/Graphics, hoặc bị một View Template khoáVG, tìm rebar, tích lại; nếu ô mờ thì sửa trong View Template
Chỉ thấy vài thanh trong một bộPanel Presentation đang để chế độ chỉ hiện thanh đầu cuối hoặc thanh giữaChọn bộ thanh, bấm Show all Rebars in Rebar Set
Khung nhìn viền xanh lơ, thiếu bê tôngĐang ở chế độ tạm ẩn hiệnChọn Reset Temporary Hide/Isolate
Thép nằm ngoài hộp cắtSection Box thu quá tayChọn khung nhìn, kéo rộng mặt hộp, hoặc bỏ tích Section Box

Sáu điều hay nghe sai về hiện thép trong Revit

Điều hay ngheBản 2027 thực sự làm gì
Phải để Detail Level là Fine mới thấy thép đặcTrong khung nhìn ba chiều, đổi Fine sang Coarse không làm hình đổi; quyết định nằm ở View Unobscured và visual style
Bật một lần là thấy thép ở mọi khung nhìnÔ View Unobscured đặt riêng cho từng khung nhìn, hộp thoại liệt kê từng dòng một
Panel Presentation có ở mọi khung nhìnPanel này chỉ mọc ra khi chọn bộ thanh trong khung nhìn hai chiều; khung nhìn ba chiều không có
Cứ đặt thép là mặt bằng sẽ thể hiệnCốt thép chỉ hiện khi khung nhìn cắt qua cấu kiện chủ
Muốn xem thép thì phải cài thêm công cụ ngoàiToàn bộ mười lăm bước trong bài làm bằng công cụ sẵn có của bản dựng tiêu chuẩn
Hộp View Visibility States còn một tuỳ chọn nữa cho khung nhìn ba chiều, kiểu cho thép hiện dạng khối đặc ngay trong hộpHộp đo được trên bản 2027.2 chỉ có ba cột View Type, View Name và View Unobscured. Đã nới hộp rộng tới 1.080 điểm ảnh để chắc chắn không có cột nào bị khuất. Muốn thép ra khối đặc thì làm bước 6 và bước 7, tức đổi visual style của khung nhìn

Tóm lại, cách hiện thép trong revit không phải một nút mà là một chuỗi điều kiện: khung nhìn cắt đúng chỗ, ô View Unobscured tích cho đúng khung nhìn, visual style để khối đặc. Làm xong ba việc đó thì bước tiếp theo là đếm và cân: thống kê cốt thép trong Revit.

Câu hỏi thường gặp

Tham số View Visibility States nằm ở đâu trên bảng Properties?

Ở nhóm Graphics, giữa nhóm Rebar Set phía trên và nhóm Structural phía dưới. Phải chọn một thanh hoặc một bộ thanh thì nhóm này mới hiện.

Tích View Unobscured có làm nặng mô hình không?

Không làm nặng tệp, nhưng làm nặng việc vẽ lại màn hình khi khung nhìn chứa nhiều nghìn thanh. Vì vậy chỉ nên tích cho những khung nhìn thật sự cần, thay vì tích cho cả danh sách.

Xem cốt thép trong Revit ở khung nhìn ba chiều mà không thấy gì, làm sao?

Kiểm theo thứ tự: khung nhìn có Section Box cắt mất chỗ cần xem không, chủng loại Structural Rebar còn tích trong hộp Visibility/Graphics không, và thanh thép đã tích View Unobscured cho đúng khung nhìn đó chưa.

Có cách nào đặt sẵn cho mọi thanh thép mới không?

Có phần mặc định về cách thể hiện bộ thanh trong hộp Reinforcement Settings, trang Reinforcement presentation. Riêng ô View Unobscured thì vẫn phải đặt cho từng thanh và từng khung nhìn.

Muốn in khung nhìn ba chiều cốt thép vào hồ sơ có được không?

Được, kéo khung nhìn lên tờ bản vẽ như mọi khung nhìn khác. Nhưng giá trị chính của nó là tự kiểm trước khi phát hành, nên phần lớn hồ sơ chỉ giữ nó trong Project Browser.

Về tác giả

TS. Nguyễn Mạnh Tuấn — Giảng viên BIM tại Viện Tin học Xây dựng – Trường Đại học Xây dựng Hà Nội