BIM

Vẽ đám mây trong CAD: bốn cách tạo, cỡ cung đúng và cách xoá cả loạt

Vẽ đám mây trong CAD bằng lệnh REVCLOUD. Bài chỉ bốn cách tạo mây, cách chọn cỡ cung cho bản vẽ nhà, và cách xoá cả loạt mây khi đã sửa xong hồ sơ.

  • TS. Đỗ Quốc Hoàng
  • 9 phút đọc
Bốn cách tạo một đám mây, chấm cam là những điểm người vẽ phải chỉ ra Ảnh: Sơ đồ của Viện Tin học Xây dựng

Vẽ đám mây trong CAD là việc của lệnh REVCLOUD. Đám mây không phải hình trang trí: nó là dấu khoanh vùng cần sửa khi duyệt bản vẽ, và trong hồ sơ thiết kế nó là thứ người duyệt để lại cho người vẽ.

Lệnh này dễ gọi nhưng có một chỗ hỏng mà hầu hết tài liệu tiếng Việt đều vướng: con số cỡ cung. Gõ sai một chữ số là mây thành vệt đen hoặc thành hình méo. Muốn học trọn khâu dựng hình và triển khai hồ sơ thì xem khóa AutoCAD Xây Dựng.

Lệnh REVCLOUD trong CAD: một dòng nhắc, tám lựa chọn

REVCLOUD rồi Enter. Dòng đầu không hỏi gì cả — nó báo lại trạng thái đang dùng, và đây là dòng cần đọc trước khi bấm chuột.

Dòng lệnhNghĩa
Minimum arc length: 1715.7829 Maximum arc length: 3431.5659Cỡ cung đang dùng, tính bằng đơn vị bản vẽ
Style: Normal Type: RectangularKiểu nét và kiểu dựng đang chọn
Specify first corner point or [Arc length/Object/Rectangular/Polygonal/Freehand/Style/Modify/Layer] <Object>:Chỉ góc thứ nhất, hoặc gõ chữ cái của lựa chọn

Tám lựa chọn trong ngoặc vuông chia làm ba nhóm. Bốn cách dựng là Rectangular, Polygonal, FreehandObject. Hai cái điều chỉnh là Arc lengthStyle. Hai cái còn lại là Layer để đặt lớp và Modify để sửa một khúc mây đã vẽ.

Bốn cách tạo mây, và cách nào dùng khi nào

Bốn cách cho cùng một kết quả là một đám mây, nhưng số điểm phải chỉ thì khác nhau hẳn.

CáchPhải chỉ gìDùng khi
RectangularHai góc đối diệnKiểu ngầm định, nhanh nhất khi duyệt
PolygonalLần lượt các đỉnhVùng khoanh không phải hình chữ nhật
FreehandRê chuột theo đường mình muốnKhoanh bám theo một nét cong có sẵn
ObjectBấm vào một hình kín đã vẽĐã có đường tròn, elip, polyline kín hay spline kín

Kiểu đang dùng lưu ở biến REVCLOUDCREATEMODE: 0 là Freehand, 1 là Rectangular, 2 là Polygonal. Bản mới cài để 1, nên gọi lệnh rồi bấm luôn hai điểm là ra mây chữ nhật.

Cách Object là cách gọn nhất mà ít người dùng. Vẽ một đường tròn quanh chỗ cần sửa, gọi REVCLOUD, gõ O rồi bấm vào đường tròn ấy. Autodesk ghi rõ lệnh nhận đường tròn, elip, polyline kín hoặc spline kín, ở trang REVCLOUD (Command).

Vẽ xong mà mây cong ngược phía mong muốn thì không phải xoá đi vẽ lại. Lệnh có bước hỏi đảo chiều: gõ Y ở dòng Reverse direction là các cung lật sang phía kia.

Cỡ cung: con số quyết định mây đẹp hay xấu

Đây là chỗ hỏng nhiều nhất, và cũng là chỗ nhiều tài liệu nói sai. Con số của lựa chọn Arc length không phải bán kính. Tài liệu lệnh của Autodesk định nghĩa nó là "an approximate value for the chord length of each arc", kèm giải thích ngay trong ngoặc: khoảng cách giữa hai đầu cung. Tức đó là dây cung.

Phân biệt này không phải chuyện chữ nghĩa. Ai tưởng là bán kính sẽ gõ một con số nhỏ hơn đúng hai lần thứ mình cần, và mây ra dày gấp đôi dự tính. Dây cung với chiều dài cung cũng là hai thứ khác nhau, xem bài Đo cung tròn trong CAD.

Cùng một vùng khoanh, ba cỡ cung Ảnh: Cùng vùng khoanh 4000 nhân 2500 đơn vị với ba cỡ cung khác nhau: 500 quá nhỏ, 1500 vừa mắt, 4000 quá lớn

Điều thứ hai, và cũng hay bị bỏ qua: cỡ cung đo bằng đơn vị bản vẽ. Bản vẽ nhà tính bằng milimét nên cần cung cỡ hàng nghìn. Con số ngầm định trên bản mới chỉ là một chấm nhỏ nếu bản vẽ của mình vẽ theo milimét, nên gần như lần nào cũng phải đặt lại.

Cỡ cungKết quả trên bản vẽ nhà tỷ lệ 1:100
Vài đơn vịMây bé bằng hạt gạo, phóng to mới thấy
500Cung dày như răng lược, in ra thành vệt đen
1500Đọc rõ là mây, vừa mắt ở tỷ lệ 1:100
4000 trở lênCung phình to, mất nét răng nên không còn nổi trên bản vẽ

Muốn đổi cỡ cung của một đám mây đã vẽ rồi thì không phải vẽ lại: chọn nó và gọi REVCLOUDPROPERTIES. Lệnh này chỉ làm đúng một việc là đổi cỡ dây cung của mây đang chọn.

Tạo đám mây trong CAD đúng lớp, và xoá cả loạt sau khi sửa

Đám mây là ghi chú tạm. Sửa xong hồ sơ thì phải xoá đi, và đó mới là lúc thấy giá trị của việc đặt lớp ngay từ đầu.

Cách sai mà nhiều người làm: vẽ mây trên lớp nào cũng được, xong rồi đi tìm từng cái mà xoá. Cách đúng chỉ mất một lần khai:

  1. Tạo một lớp riêng cho ghi chú duyệt, ví dụ 08-GHI-CHU, cho nó màu nổi.
  2. REVCLOUDLAYER rồi Enter, khai tên lớp ấy.
  3. Từ đó mọi đám mây mới tự vào đúng lớp, không phải đổi lớp bằng tay.
  4. Sửa xong hồ sơ thì tắt hoặc xoá một lớp là sạch hết mây.

Giá trị ngầm định của biến này là dấu chấm, nghĩa là dùng lớp hiện hành. Khai một tên lớp khác thì nó đè lên lớp hiện hành, nhưng chỉ áp cho mây tạo bằng lệnh REVCLOUD. Đây là biến mới có từ bản 2026, nên tài liệu cũ không nhắc tới.

Cùng đợt ấy Autodesk thêm REVCLOUDSCALEMODE, cho cỡ cung tự nhân theo DIMSCALE. Ai đã đặt DIMSCALE đúng cho tỷ lệ in thì không phải tính cỡ cung nữa. Danh sách đủ nằm ở trang Commands for Revision Clouds.

Hai lệnh và tám biến của đám mây Ảnh: Đủ bộ lệnh và biến của đám mây trên bản 2027, hai biến cuối đã bị đánh dấu lỗi thời

Hai biến cũ đã lỗi thời, đừng đặt nữa

Nhiều hướng dẫn còn bảo đặt REVCLOUDMINARCLENGTHREVCLOUDMAXARCLENGTH cho cỡ cung nhỏ nhất và lớn nhất. Autodesk đã đánh dấu cả hai biến ấy là lỗi thời.

Bản mới làm khác: chỉ một con số duy nhất lưu ở REVCLOUDAPPROXARCLEN, rồi biến REVCLOUDARCVARIANCE quyết định các cung có so le hay không.

Giá trịKết quả
REVCLOUDARCVARIANCE bằng 1Ngầm định. Các cung so le nhau, mây trông như vẽ tay
REVCLOUDARCVARIANCE bằng 0Các cung đều nhau, mây trông máy móc và gọn

Đó chính là lý do dòng đầu của lệnh in ra hai con số nhỏ nhất và lớn nhất, dù người dùng chỉ đặt một con số. Hai con số ấy là kết quả, không phải hai thứ phải khai riêng.

Đám mây là polyline, nên sửa được như polyline

Điều cuối, và là điều mở ra nhiều cách dùng nhất. Autodesk ghi rõ: "Revision clouds are closed polylines that form cloud-shaped objects consisting of arc segments." Đám mây là một polyline kín gồm các đoạn cung.

Hệ quả thực tế:

  • Chọn mây rồi mở bảng Properties bằng Ctrl1 là đọc được cả diện tích lẫn chu vi của vùng đã khoanh.
  • Mọi cách sửa polyline đều dùng được: PEDIT, kéo điểm nắm, MOVE, COPY, SCALE.
  • Số điểm nắm hiện ra khi chọn mây do biến REVCLOUDGRIPS quyết định. Mây nhiều cung mà bật hết điểm nắm thì màn hình rối, nên giảm biến này đi là dễ chọn hơn.
  • Muốn sửa lại một khúc mây chứ không sửa cả mây thì dùng lựa chọn Modify ngay trong lệnh: nó thay một đoạn của mây bằng đoạn mới mình vẽ.

Một mẹo nhỏ cho hồ sơ nhiều lần duyệt: mỗi đợt duyệt dùng một màu mây khác nhau, kèm một chữ số đợt đặt cạnh mây. Người vẽ nhìn màu là biết ghi chú thuộc đợt nào mà không phải tra lại.

Câu hỏi thường gặp

Lệnh vẽ đám mây trong CAD là lệnh gì?

Lệnh REVCLOUD. Gõ đủ tên lệnh rồi Enter, hoặc bấm nút Revision Cloud trên bảng Draw của thẻ Home.

Vì sao mây vẽ ra bé tí hoặc dày đặc như vệt đen?

Cỡ cung sai. Cung đo bằng đơn vị bản vẽ, nên bản vẽ nhà tính bằng milimét cần cung cỡ hàng nghìn. Gõ A rồi khai lại hai lần con số.

Con số Arc length là bán kính hay dây cung?

Là dây cung, tức khoảng cách giữa hai đầu mỗi cung. Đây là chỗ nhiều tài liệu gọi nhầm thành bán kính.

Làm sao xoá hết đám mây sau khi đã sửa bản vẽ?

Đặt REVCLOUDLAYER về một lớp riêng trước khi vẽ. Sửa xong chỉ cần tắt hoặc xoá lớp ấy là sạch cả loạt.

Đổi được cỡ cung của mây đã vẽ không?

Được. Chọn mây rồi gọi REVCLOUDPROPERTIES, lệnh này đổi cỡ dây cung của mây đang chọn mà không phải vẽ lại.

Đám mây có phải một loại đối tượng riêng không?

Không. Nó là một polyline kín gồm các đoạn cung, nên đọc được diện tích trong bảng Properties và sửa được bằng mọi cách sửa polyline.

Bài viết liên quan

Về tác giả

TS. Đỗ Quốc Hoàng — Phó Viện trưởng Viện Tin học Xây dựng – Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, chuyên gia lập trình phần mềm trong xây dựng