Tạo địa hình trong Revit ở bản 2027 khác hẳn mọi hướng dẫn cũ. Lệnh Toposurface đã bị bỏ, và thứ thay nó là một đối tượng khác hẳn về bản chất.
Bài này đi từ chỗ đó tới lúc có một tổng mặt bằng đủ dùng cho hồ sơ xin phép. Muốn học trọn khâu dựng mô hình rồi triển khai hồ sơ thì xem khóa Revit Architecture.
Bản 2027 đã bỏ Toposurface: cái gì mất, cái gì thay
Phải nói rõ chuyện này trước, vì nó tiết kiệm rất nhiều thời gian đi tìm. Bản 2027 không còn Toposurface, Site Settings, Split Surface, Merge Surfaces, Building Pad và Subregion.
Tệp cũ dựng bằng Toposurface mở trên bản 2027 vẫn hiện và vẫn sửa được ở mức cơ bản. Nhưng lệnh tạo mới thì không còn, nên mọi bài hướng dẫn còn dạy Edit Surface và Place Point của bản cũ đều đã lạc hậu.
Đối tượng địa hình mới tên là Toposolid. Tên nó nói rõ bản chất: một khối đặc, không phải một bề mặt. Nó có chiều dày thật, có thể tích thật, và có cấu tạo lớp như tường và sàn.
Đổi từ mặt sang khối lại làm việc học nhẹ đi. Ai quen dựng sàn thì gần như không phải học gì mới, vì cách vẽ biên và cách nắn giống hệt, xem bài cách vẽ sàn trong Revit.
| Lệnh | Dùng để làm gì |
|---|---|
| Toposolid | Tạo địa hình. Đây là lệnh chính của cả bài |
| Property Line | Vẽ ranh giới lô đất |
| Label Contours | Ghi trị số cao độ lên đường đồng mức. Mờ đi khi dự án chưa có địa hình |
Ba nút còn lại là Contextual Data nạp dữ liệu bối cảnh trực tuyến, Site Component đặt cây và xe, Parking Component đặt ô đỗ.
Toposolid trong Revit: sáu kiểu và tham số của khối
Nút Toposolid có hai mục. Create from Sketch để vẽ biên bằng tay rồi nắn cao độ, dùng khi khu đất bằng phẳng hoặc chỉ có vài cao độ đo được. Create from Import dựng từ tệp khảo sát, dùng khi có bản vẽ ba chiều hoặc tệp toạ độ điểm.
| Kiểu | Ý nghĩa |
|---|---|
| Generic - 1000mm | Khối chung dày 1 mét, chưa gán vật liệu. Dùng để dựng thử |
| Grassland - 1200mm | Nền cỏ dày 1,2 m. Kiểu mặc định, dùng cho phần đất tự nhiên |
| Path - 150mm Wood Planks | Lối đi lát ván gỗ dày 150 |
| Path - 350mm Asphalt | Lối đi trải nhựa dày 350 |
| Path - 350mm Concrete | Lối đi bê tông dày 350 |
| Water - 2000mm | Mặt nước dày 2 m, dùng cho hồ và ao |
Ba kiểu Path là điều đáng chú ý. Bản cũ phải làm đường dạo và sân bằng vùng con của mặt địa hình. Bản 2027 cho làm chúng thành những khối riêng chồng lên nền cỏ, mỗi khối một cấu tạo lớp.
| Số | Thành phần | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| 1 | Nhóm Constraints | Level, Height Offset From Level và Room Bounding. Địa hình cũng chặn phòng như tường và sàn |
| 2 | Nhóm Dimensions | Perimeter, Area, Volume, Elevation at Top, Elevation at Bottom và Thickness |
Hai ô Elevation at Top và Elevation at Bottom là chỗ đọc được nhiều nhất. Khi địa hình còn phẳng, chúng ghi một con số. Khi đã có độ dốc, chúng ghi chữ varies, nghĩa là mỗi chỗ một cao độ.
Ô Volume cũng đáng để ý. Địa hình bản 2027 có thể tích thật nên đưa được vào bảng thống kê, điều bản cũ không làm được. Autodesk mô tả đối tượng này ở trang Toposolids.
Nắn địa hình: Add Point và chế độ Absolute
Chọn một khối địa hình thì ribbon đổi sang tab ngữ cảnh với bộ công cụ chính của cả bài.
| Lệnh | Dùng để làm gì |
|---|---|
| Edit Sketch | Vào lại chế độ vẽ biên để sửa đường bao |
| Modify Sub Elements | Chọn một đỉnh hoặc một cạnh rồi gõ cao độ mới. Đây là công cụ nắn chính |
| Add Point | Thêm một điểm cao độ vào giữa khối, tức cách nhập số liệu khảo sát bằng tay |
| Add Split Line | Thêm một đường gãy, dùng làm sống đất hoặc mép taluy |
| Pick Supports | Lấy cấu kiện khác làm gối đỡ để địa hình bám theo |
| Reset Shape | Trả khối về phẳng, xoá mọi điểm và đường đã thêm |
| Sub-divide | Định nghĩa một vùng bên trong khối. Đây là cái thay cho Subregion |
| Simplify Toposolid | Giảm số điểm của địa hình khi tệp nhập vào quá nặng |
| Excavate | Lấy hình học giao nhau để đào khối địa hình. Đây là cái thay cho Building Pad |
Bấm Add Point thì ribbon hiện thêm một panel, và panel này quyết định con số ta gõ vào nghĩa là gì.
| Chế độ | Ý nghĩa |
|---|---|
| Along Surface | Bật sẵn. Điểm mới đặt lệch so với mặt địa hình hiện có, khoảng lệch khai ở ô Offset from Surface |
| Absolute | Điểm mới đặt ở cao độ tuyệt đối khai ở ô Elevation. Đây là cách nhập số liệu khảo sát |
| Snap XYZ | Bắt theo một điểm đã có trong mô hình |
Trình tự nhập một bộ cao độ khảo sát gồm bốn bước, lặp lại cho từng điểm.
- Chọn khối địa hình rồi bấm Add Point.
- Bấm nút Absolute trên panel Modifier Elevation.
- Gõ cao độ của điểm vào ô Elevation rồi nhấn Enter.
- Bấm vào vị trí điểm đó trên mặt bằng.
Ngay khi có hai điểm khác cao độ, địa hình dốc lên và đường đồng mức xuất hiện. Không phải bật gì thêm, và các bước dựng đầy đủ nằm ở trang Create a Toposolid by Sketching.
Đường đồng mức trong Revit khai ở đâu và chọn bước thế nào
Đây là chỗ khác bản cũ rõ nhất. Bản cũ khai bước đường đồng mức một lần cho cả dự án trong hộp Site Settings. Bản 2027 khai riêng cho từng kiểu địa hình, trong Type Properties.
| Số | Thành phần | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| 1 | Nhóm Construction | Structure mở hộp cấu tạo lớp, giống hệt tường và sàn. Default Thickness in mờ vì bằng tổng chiều dày các lớp |
| 2 | Nhóm Graphics | Coarse Scale Fill Pattern, Coarse Scale Fill Color và Contour Display, dòng thay cho Site Settings cũ |
| Cột | Ý nghĩa |
|---|---|
| Start và Stop | Khoảng cao độ mà quy luật này áp dụng. Để rộng như mặc định là đủ cho công trình dân dụng |
| Interval | Bước đường đồng mức. Đây là ô hay phải sửa nhất |
Bước 1000 và 500 của mặc định hợp với khu đất rộng và dốc. Với lô đất nhà ở vài trăm mét vuông gần như bằng phẳng thì không đường nào hiện ra cả, và đó chính là lý do nhiều người tưởng lệnh bị hỏng.
Quy tắc chọn bước rất đơn giản: lấy chênh cao lớn nhất của khu đất chia cho khoảng mười. Đất chênh 2 m thì bước 200; đất chênh 20 m thì bước 2000. Ít hơn mười đường thì bản vẽ trống, nhiều hơn hai mươi đường thì rối. Autodesk mô tả hộp này ở trang Control Contour Display on Toposolids.
| Số | Thành phần | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| 1 | Điểm cao độ | Điểm vừa thêm bằng Add Point, nhãn số hiện ngay cạnh trong chế độ Modify Sub Elements |
| 2 | Đường đồng mức | Vòng trong cùng ôm quanh điểm cao, càng ra ngoài đường càng thấp |
| 3 | Biên khối địa hình | Đường biên vẽ lúc phác thảo |
Đường đồng mức không có số thì người đọc không biết đâu cao đâu thấp. Lệnh Label Contours ghi số ấy: vẽ một đường cắt ngang nhóm đường đồng mức, Revit ghi trị số tại mỗi giao điểm.
Vùng con, ranh giới lô đất và đào nền công trình
Sân, bồn hoa và mặt nước là những vùng có vật liệu khác nền cỏ. Lệnh Sub-divide lo việc đó: chọn khối địa hình, bấm lệnh, vẽ biên vùng con. Vùng ấy ăn theo cao độ của khối mẹ nhưng đổi vật liệu độc lập.
Lối đi nâng cao và bậc thềm thì khác: chúng cần cao độ riêng, nên vẽ hẳn một khối Toposolid mới chồng lên khối mẹ.
Ranh giới lô đất là một đối tượng riêng mang theo số liệu đo đạc, không phải nét vẽ thường.
| Số | Thành phần | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| 1 | Bảng Deed Data | Bảy cột: Distance là chiều dài cạnh; N/S và E/W là hướng; Bearing là phương vị; Type chọn Line hoặc Arc; Radius và L/R cho cung |
Dòng chữ dưới bảng ghi From last to first point rồi cho biết đường có khép kín hay không. Đây là chỗ kiểm tra quan trọng: ranh giới không khép kín thì Revit không tính được diện tích lô đất.
Phương vị ghi theo kiểu quốc tế, ví dụ N 45° 00' 00" E là chếch 45 độ từ bắc về đông. Bản trích lục trong nước ghi góc từ 0 tới 360 độ, nên phải quy đổi trước khi gõ.
Công trình có tầng hầm thì phải đào, và Excavate lấy chính sàn hoặc tường làm dao cắt. Chưa đào mà địa hình chồng lên sàn thì Revit cảnh báo toposolid and floor overlap.
Khối lượng đào đắp tính bằng ô Volume
Revit không có lệnh tính đào đắp trực tiếp, nhưng bản 2027 cho một cách gián tiếp mà bản cũ không có. Địa hình cũ là bề mặt, không có thể tích. Địa hình mới là khối đặc, có ô Volume thật.
- Dựng địa hình theo cao độ tự nhiên, chọn nó rồi đọc và ghi lại ô Volume.
- Nhân bản khối đó và đặt tên là trạng thái hiện trạng.
- Sửa khối gốc theo cao độ san nền thiết kế bằng Modify Sub Elements.
- Đọc lại ô Volume. Hiệu hai con số là khối lượng đào hoặc đắp.
Cách này chỉ đúng khi hai khối có cùng đường biên và cùng cao độ đáy. Đáy khác nhau thì hiệu thể tích không còn là khối lượng đất. Đây là chỗ phải cẩn thận, và nên đối chiếu với cách tính tay theo lưới ô vuông ít nhất một lần.
Con số Volume đưa vào bảng thống kê được như mọi cấu kiện khác, cách lập bảng ở bài bảng thống kê trong Revit.
Tổng mặt bằng Revit: khung nhìn và những gì phải có
Tổng mặt bằng là một khung nhìn mặt bằng như mọi mặt bằng khác, chỉ khác ở bốn thiết lập.
| Thiết lập | Nên đặt thế nào |
|---|---|
| Tỷ lệ | 1:200 hoặc 1:500 cho nhà ở riêng lẻ, 1:1000 cho dự án lớn |
| Phạm vi khung nhìn | Mặt phẳng cắt đặt cao hơn mái, để công trình hiện ra như một khối nhìn từ trên |
| Mức chi tiết | Đặt Coarse. Ở tỷ lệ 1:500 thì mọi chi tiết nhỏ đều thành vết mực |
| Hiển thị | Tắt lưới trục, tắt ký hiệu mặt cắt, tắt nhãn phòng |
Cách tắt từng nhóm đối tượng nói ở bài ẩn hiện đối tượng trong Revit. Đặt Coarse còn một lý do nữa: cây RPC rất nặng, năm mươi cây đủ làm tệp ì ạch.
Một tổng mặt bằng nộp xin phép ở ta thường phải có bảy thứ.
- Ranh giới lô đất, kích thước từng cạnh và tổng diện tích.
- Đường bao công trình và khoảng lùi các phía.
- Cao độ tự nhiên và cao độ san nền tại điểm đặc trưng.
- Cốt nền tầng một so với cốt vỉa hè.
- Đường vào, sân và chỗ đỗ xe.
- Cây xanh.
- Hướng bắc, tỷ lệ và bảng chỉ tiêu sử dụng đất.
Bảng chỉ tiêu ấy nên lập bằng bảng thống kê, lấy số từ ranh giới lô đất và từ diện tích sàn đã lập, đừng gõ tay.
Còn một chỗ Revit không làm thay được: toạ độ mốc ranh đất phải lấy từ bản đồ địa chính theo hệ VN-2000, không được đo trên mô hình.
Làm thử: dựng địa hình và lập tổng mặt bằng
Một bài bốn mươi phút. Bài này gói lại trọn trình tự tạo địa hình trong Revit, từ vẽ biên tới lập tổng mặt bằng. Làm trên mô hình đã có công trình.
- Mở khung nhìn Site. Vào Massing & Site, bấm mũi tên dưới nút Toposolid rồi chọn Create from Sketch.
- Chọn kiểu Grassland - 1200mm, vẽ một hình chữ nhật khoảng 20 nhân 30 m bao quanh công trình, rồi bấm dấu tích.
- Nếu Revit cảnh báo toposolid and floor overlap, ghi lại nguyên văn câu cảnh báo.
- Chọn khối địa hình, đọc và ghi lại ba con số Area, Volume và Thickness.
- Bấm Edit Type rồi Duplicate, đặt tên là
DAT-TU-NHIEN. Mở Contour Display, sửa Interval của dòng chính thành 200 và dòng phụ thành 100. - Bấm Add Point, chọn Absolute, gõ 500 vào ô Elevation rồi bấm một điểm ở góc cao. Lặp lại với cao độ 0 ở góc thấp.
- Đếm số đường đồng mức hiện ra và nhận xét bước đã hợp lý chưa.
- Bấm Sub-divide, vẽ một vùng sân trước nhà, rồi đổi kiểu vùng đó sang Path - 350mm Concrete.
- Gọi Property Line, chọn Create by sketching, vẽ ranh giới trùng mép khu đất rồi đọc diện tích lô đất.
- Đặt tỷ lệ khung nhìn Site là 1:200 và Detail Level là Coarse, rồi mở khung nhìn ba chiều kiểm tra công trình có đứng đúng trên mặt đất không.
Bước 5 và bước 7 kiểm chéo lẫn nhau: bước đường đồng mức phải hợp với chênh cao thật của khu đất, không phải để nguyên con số mặc định.
Câu hỏi thường gặp
Không tìm thấy lệnh Toposurface, có phải cài thiếu không?
Không. Bản 2027 đã bỏ hẳn lệnh đó cùng với Site Settings, Split Surface, Building Pad và Subregion. Dùng Toposolid thay thế.
Địa hình dựng xong mà không có đường đồng mức nào?
Bước đường đồng mức trong kiểu quá lớn so với chênh cao của khu đất. Mở Type Properties, vào Contour Display và hạ Interval xuống, thường là 200 hoặc 100 cho lô đất nhà ở.
Revit cảnh báo toposolid và floor overlap thì xử lý sao?
Địa hình đang chồng lên sàn. Dùng Excavate để đào, hoặc hạ cao độ địa hình xuống dưới cốt nền. Cảnh báo không chặn việc dựng nhưng khối lượng đang bị tính hai lần.
Bài viết liên quan
- Cách vẽ sàn trong Revit — địa hình nay là khối đặc nên dựng y như sàn
- Bảng thống kê trong Revit — nơi đọc thể tích khối địa hình để tính đào đắp
- Tính diện tích phòng trong Revit — nguồn số cho bảng chỉ tiêu sử dụng đất
- Ẩn hiện đối tượng trong Revit — tắt lưới trục và nhãn phòng cho khung nhìn tổng mặt bằng