Revit

Giao diện Revit: mười vùng làm việc và cách điều hướng khung nhìn

Giao diện Revit bản 2027: mười vùng làm việc, màn hình Home, bảng Properties và cây dự án, ViewCube cùng ba thao tác chuột, và nhóm phím ẩn tạm HH HI HR.

  • TS. Nguyễn Mạnh Tuấn
  • 14 phút đọc
Cửa sổ Revit khi đã mở một dự án, với đủ các vùng làm việc Ảnh: Revit 2027

Người mới mở giao diện Revit lần đầu thường choáng vì có quá nhiều thứ trên màn hình. Nhưng nó chỉ có mười vùng, và gọi đúng tên từng vùng thì đọc hướng dẫn nào cũng theo được.

Bài này đi hết mười vùng ấy, rồi sang cách xoay và phóng khung nhìn cho nhanh. Muốn học trọn khâu dựng mô hình rồi triển khai hồ sơ thì xem khóa Revit Architecture.

Màn hình Home và tab File: chỗ bắt đầu mọi tệp

Mở Revit lần đầu, phần mềm hiện màn hình Home. Đây là nơi tạo dự án mới, mở dự án có sẵn, và mở lại các tệp vừa làm.

Bốn vùng của màn hình Home Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Models và FamiliesHai cặp nút Open và New. Cặp trên mở hoặc tạo dự án; cặp dưới mở hoặc tạo tệp thư viện cấu kiện
2Recent, Autodesk Projects, My InsightsBa trang của cột trái. Recent là danh sách tệp vừa làm; hai trang kia cần tài khoản Autodesk
3Lưới tệp gần đâyMỗi tệp một ô có ảnh thu nhỏ, tên và ngày sửa. Nút ghim giữ tệp luôn ở đầu danh sách
4Recommended for youCột giới thiệu tính năng mới. Đóng được bằng dấu nhân ở góc

Đang làm việc mà muốn về màn hình này thì bấm nút ngôi nhà ở đầu thanh truy cập nhanh, hoặc gõ Ctrl+D. Bấm lại là về dự án đang mở, tệp không bị đóng.

Thanh tiêu đề còn cho biết hai điều. Nó ghi số hiệu bản, ví dụ Autodesk Revit 2027.2. Nếu giấy phép là bản giáo dục, tiêu đề có thêm chữ EDUCATION NON COMMERCIAL — và bản vẽ in ra cũng mang dấu ấy.

Bảng lệnh về tệp với hai cột: lệnh bên trái, tệp vừa mở bên phải Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1NewTạo dự án, Family hoặc tệp mẫu mới. Mũi tên bên phải mở danh sách lựa chọn
2SaveLưu tệp đang mở, cùng tác dụng với Ctrl+S
3ExportXuất mô hình sang định dạng khác như DWG hay IFC
4Nút ghimNằm cuối mỗi dòng trong Recent Documents. Ghim một tệp thì nó luôn ở đầu danh sách
5OptionsMở thiết lập của toàn chương trình

Mọi lệnh về tệp nằm trong tab File, tab đầu tiên bên trái. Bảy lệnh trong cột trái xếp theo thứ tự công việc: New, Open, Save, Save As, Export, Print, rồi Close. Hai nút nhỏ ở đáy bảng dễ bị bỏ qua: Options mở thiết lập của toàn chương trình, và Exit Revit thoát hẳn.

Danh sách tệp gần đây ghi cả đường dẫn. Nếu tệp đã bị chuyển chỗ, bấm vào dòng đó sẽ báo lỗi chứ không tự tìm.

Mỗi lần lưu, Revit giữ bản trước đó thành một tệp sao lưu cùng thư mục, tên dạng ten-tep.0001.rvt. Khi tệp chính hỏng, đây là chỗ cứu đầu tiên: mở thẳng tệp sao lưu mới nhất, rồi dùng Save As lưu về tên gốc.

Mười vùng giao diện Revit, gọi tên cho đúng

Bản đồ mười vùng trên cửa sổ Revit và tên gọi từng vùng Ảnh: Sơ đồ của Viện Tin học Xây dựng

Bốn vùng đầu nằm trên cùng. Vùng 1 là thanh tiêu đề và thanh truy cập nhanh; thanh này thêm bớt nút được, nên hãy đặt vào đó các lệnh bạn gọi hàng chục lần mỗi ngày. Vùng 2 là dải tab của ribbon: bản 2027 có mười bốn tab.

Người làm kiến trúc dùng nhiều nhất năm tab. Architecture chứa công cụ dựng cấu kiện, Insert đưa dữ liệu ngoài vào, Annotate lo ghi chú và kích thước, View lo khung nhìn và hiển thị, Manage chứa thiết lập dự án.

Vùng 3 là các bảng lệnh trong một tab, vùng 4 là hàng tab khung nhìn, giống các thẻ của trình duyệt.

Giữa màn hình là vùng 5 bảng Properties, vùng 6 cây dự án, vùng 7 vùng vẽ và vùng 8 ViewCube. Dưới đáy là vùng 9 thanh điều khiển khung nhìn và vùng 10 thanh trạng thái.

Thanh trạng thái đáng nhìn hơn nhiều người tưởng. Khi rê chuột lên một đối tượng, nó ghi tên đầy đủ theo dạng chủng loại — Family — kiểu. Nhìn thanh trạng thái trước khi bấm chuột tránh được phần lớn các cú chọn nhầm.

Bảng Properties và cây dự án Revit: hai vùng làm việc nhiều nhất

Năm thành phần được đánh số trên hai bảng bên Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Type SelectorHộp trên cùng, có ảnh thu nhỏ, ghi kiểu của đối tượng đang chọn. Chọn kiểu khác trong hộp này là đổi kiểu
2Một dòng tham sốCột trái là tên tham số, cột phải là giá trị. Chữ mờ là tham số không sửa được
3Nút sắp xếp và nút ApplyBa nút nhỏ đổi cách sắp xếp; nút Apply ghi giá trị vừa gõ
4Ô tìm kiếm của cây dự ánGõ vài chữ là cây rút gọn còn các mục khớp
5Các nhóm của câyViews, Legends, Schedules, Sheets và các nhóm khác

Bảng Properties có một tính chất hay bị quên: khi không chọn gì, nó hiện tham số của chính khung nhìn đang mở — tỷ lệ, mức chi tiết, ngành hiển thị. Chọn một đối tượng thì nó chuyển sang tham số của đối tượng đó.

Ngay dưới Type Selector là bộ lọc Properties, ví dụ dòng 3D View: {3D} trên ảnh. Nó ghi chủng loại và số đối tượng đang chọn. Khi chọn lẫn nhiều loại, mở ô này để chỉ xem tham số của một loại.

Cây dự án là mục lục của cả tệp. Ô Search ở đầu cây lọc theo tên, và với hồ sơ vài trăm khung nhìn thì đó là cách tìm nhanh nhất.

Ba vùng của giao diện khi mở một tờ bản vẽ trong hồ sơ thật Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Bảng PropertiesĐang hiện thuộc tính của tờ bản vẽ: số hiệu tờ và tên tờ. Chọn cái gì thì bảng này đổi theo cái đó
2Cây dự ánKhông phải danh sách phẳng mà gom theo nhóm hạng mục, ví dụ A01 tổng mặt bằng, A02 mặt bằng kiến trúc
3Vùng vẽĐang mở một tờ bản vẽ hoàn chỉnh, không phải một khung nhìn rời

Nhìn cây dự án là đoán được nếp làm việc. Hồ sơ có nhóm rõ ràng thì tìm một tờ mất vài giây; hồ sơ để phẳng vài trăm khung nhìn thì tìm mãi không ra. Cách gom nhóm ấy nằm ở bài ẩn hiện đối tượng trong Revit.

Ribbon: đọc một bảng lệnh và tuỳ biến cho gọn

Bốn thành phần của một bảng lệnh trên ribbon Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Tên tabBấm để chuyển sang nhóm lệnh khác. Tab đang mở có nền sáng hơn
2Nút lệnhBiểu tượng lớn kèm tên lệnh. Rê chuột và dừng lại sẽ hiện ô mô tả
3Mũi tên nhỏ dưới nútNút có mũi tên là nút nhiều lệnh. Bấm mũi tên để chọn lệnh con
4Tên bảng lệnhChữ nhỏ ở đáy bảng. Đường dẫn lệnh đọc theo thứ tự tab rồi bảng rồi nút

Một số bảng có mũi tên nhỏ ở góc dưới bên phải. Bấm mũi tên đó mở hộp thiết lập của cả nhóm lệnh trong bảng. Đây là chỗ nhiều người dùng lâu năm vẫn chưa để ý.

Ribbon gọn lại được. Trong hộp Options, trang User Interface có danh sách bật tắt công cụ theo chuyên ngành: người làm kiến trúc bỏ chọn các tab Steel, Concrete, Systems và các bộ công cụ phân tích thì thao tác nhanh hơn hẳn. Trang ấy còn đặt hành vi nhấp đúp và mức chú thích nổi, nói kỹ ở bài phím tắt Revit.

Thiết lập trong Options gắn với máy và tài khoản, không nằm trong tệp dự án. Chuyển sang máy khác là phải đặt lại.

ViewCube trong Revit và thanh điều hướng

Năm thành phần của ViewCube và thanh điều hướng ngay dưới nó Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Mặt của khốiBấm một mặt để nhìn thẳng vào hướng đó, ví dụ nhìn từ trên hay nhìn từ trước
2Cạnh của khốiBấm một cạnh để nhìn chéo hai mặt kề nhau
3Góc của khốiBấm một góc để về góc nhìn ba chiều quen thuộc
4Vòng la bànKéo vòng tròn quanh khối để xoay ngang. Bấm chữ hướng để về đúng hướng đó
5Thanh điều hướngNút bánh xe lái ở trên, nhóm nút phóng thu ở dưới

Bên dưới ViewCube là SteeringWheels, gom các lệnh phóng, trượt và xoay vào một vòng tròn bám theo con trỏ. Người quen chuột ba nút thường không cần tới nó. Autodesk mô tả cả hai ở trang ViewCube và Navigation Bar.

Dãy nút ở đáy vùng vẽ của một khung nhìn ba chiều Ảnh: Revit 2027

Thanh điều khiển khung nhìn nằm ở đáy vùng vẽ. Từ trái sang là (1) tỷ lệ, (2) mức chi tiết, (3) kiểu hiển thị, (4) đường đi của nắng và (5) bóng đổ. Tiếp theo là (6) hộp diễn hoạ, chỉ có ở khung nhìn ba chiều. Sau đó là (7) vùng cắt, (8) ẩn hiện vùng cắt và (9) khoá khung nhìn ba chiều. Cuối cùng là (10) nút ẩn tạm và (11) nút hiện đối tượng bị ẩn.

Ba thao tác chuột để phóng, dời và xoay khung nhìn

Ba thao tác chuột lo gần hết việc điều hướng:

  1. Con lăn phóng to thu nhỏ.
  2. Giữ nút giữa rồi kéo thì trượt khung nhìn.
  3. Giữ Shift cùng nút giữa rồi kéo thì xoay mô hình trong khung nhìn ba chiều.

Con lăn phóng theo vị trí con trỏ chứ không theo tâm màn hình. Đặt con trỏ lên chỗ cần xem rồi mới lăn, hình sẽ phóng đúng vào chỗ đó. Đây là khác biệt nhỏ nhưng tiết kiệm rất nhiều thao tác, và Autodesk cũng ghi rõ điều này ở trang About Navigating Views.

Năm lệnh phóng thu và hai lệnh quay lại tầm nhìn trước Ảnh: Revit 2027

Hai phím tắt hay dùng nhất là ZF và ZA. Gõ ZF thì khung nhìn hiện tại phóng vừa toàn bộ nội dung — cách nhanh nhất để quay về khi bị lạc sau một cú phóng quá sâu. Lưu ý là ZF đưa cả khu đất vào khung nên công trình trông rất nhỏ; sau đó hãy lăn thêm vài nấc vào giữa.

Trong khung nhìn hai chiều như mặt bằng, thao tác xoay không có tác dụng: mặt bằng luôn nhìn thẳng từ trên xuống. Muốn nhìn nghiêng thì phải mở một khung nhìn ba chiều, xem bài phối cảnh trong Revit. Các cách xoay khác như SteeringWheels, cách đặt tâm xoay và cách xử lý khi không xoay được có ở bài xoay 3D trong Revit.

Ẩn tạm trong Revit: HH, HI, HR, HC và IC

Mô hình càng nhiều cấu kiện thì càng khó bấm trúng thứ cần. Revit có nhóm lệnh ẩn tạm để dọn bớt khung nhìn trong lúc làm việc.

PhímLàm gì
HHẨn đối tượng đang chọn
HINgược lại: chỉ giữ đối tượng đang chọn, mọi thứ khác biến đi
HCẨn cả chủng loại của đối tượng đang chọn
ICChỉ giữ lại đúng chủng loại ấy
HRTrả mọi thứ về như cũ
Viền xanh lơ quanh vùng vẽ báo khung nhìn đang bị ẩn tạm Ảnh: Revit 2027
SốThành phầnÝ nghĩa
1Viền xanh lơ và dòng chữQuanh vùng vẽ có viền màu xanh lơ kèm dòng Temporary Hide/Isolate. Thấy viền này là biết khung nhìn đang không đầy đủ
2Phần còn hiệnChỉ chủng loại vừa cô lập còn lại trên màn hình

Viền xanh là lời nhắc khung nhìn đang không đầy đủ. Ẩn tạm không ảnh hưởng bản in: cấu kiện đang ẩn tạm vẫn được in ra. Dù vậy, gõ HR trước khi in để màn hình khớp với bản in là thói quen nên có.

Ẩn tạm khác ẩn hẳn: ẩn tạm mất khi gõ HR hoặc đóng dự án, còn ẩn hẳn thì lưu vào khung nhìn và còn nguyên ở lần mở sau. Cách ẩn hẳn và cách tìm lại đối tượng đã ẩn nằm ở bài ẩn hiện đối tượng trong Revit.

Làm thử: đi một vòng giao diện trên một dự án có sẵn

Một bài hai mươi phút. Mở một dự án bất kỳ đã có mô hình.

  1. Gõ Ctrl+D để về màn hình Home, rồi bấm lại nút ngôi nhà để quay về dự án.
  2. Đọc thanh tiêu đề, ghi lại số hiệu bản Revit đang chạy.
  3. Bấm tab File, tìm nút Options ở đáy bảng, mở ra rồi đóng lại.
  4. Không chọn gì, đọc bảng Properties và ghi lại tỷ lệ cùng mức chi tiết của khung nhìn.
  5. Chọn một bức tường, xem thanh trạng thái ghi gì, rồi xem bảng Properties đổi thế nào.
  6. Gõ vài chữ vào ô Search của cây dự án, quan sát cây rút gọn.
  7. Mở khung nhìn ba chiều. Bấm lần lượt một mặt, một cạnh và một góc của ViewCube.
  8. Giữ Shift cùng nút giữa chuột rồi kéo để xoay mô hình. Thử lại việc đó trên một mặt bằng.
  9. Gõ ZF, rồi lăn con lăn với con trỏ đặt đúng vào giữa công trình.
  10. Chọn một bức tường, gõ IC, quan sát viền xanh lơ, rồi gõ HR để trả lại.

Bước 8 đáng làm nhất: nó cho thấy vì sao mặt bằng không xoay được, điều mà đọc chữ thì khó nhớ.

Câu hỏi thường gặp

Bảng Properties biến mất thì mở lại ở đâu?

Vào tab View, panel Windows, danh sách User Interface, rồi đánh dấu lại Properties. Cây dự án cũng bật tắt ở đúng chỗ đó.

Vì sao xoay mãi mà mặt bằng không nghiêng?

Khung nhìn hai chiều luôn nhìn thẳng từ trên xuống nên không xoay nghiêng được. Mở một khung nhìn ba chiều rồi mới xoay.

Phóng to mãi mà không thấy công trình đâu?

Gõ ZF để đưa toàn bộ nội dung vào khung, rồi đặt con trỏ vào giữa công trình và lăn thêm vài nấc.

Bản vẽ in ra thiếu mất mấy cấu kiện, vì sao?

Ẩn tạm không làm mất cấu kiện trên bản in. Thủ phạm thường là ẩn hẳn trong khung nhìn, bảng Visibility/Graphics, View Template hoặc vùng cắt. Gõ VG để kiểm chủng loại bị tắt, và bật nút hiện đối tượng bị ẩn trên thanh điều khiển.

Bài viết liên quan

Về tác giả

TS. Nguyễn Mạnh Tuấn — Giảng viên BIM tại Viện Tin học Xây dựng – Trường Đại học Xây dựng Hà Nội