Revit

Điều hòa VRV trong Revit: dàn lạnh, ống gas và nước ngưng

Dựng điều hòa VRV trong Revit 2027: lấy family dàn lạnh ở đâu, đặt dàn lạnh FCU, đọc connector, vẽ ống gas bằng hệ Other và ống nước ngưng có độ dốc.

  • GV. Trần Ngọc Việt
  • 13 phút đọc
Ba nhóm connector của một dàn lạnh DX hiện ngay trên khung nhìn Revit 2027 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng liên kết mô hình kiến trúc Snowdon Towers của Autodesk

Nhà cao tầng ở Việt Nam phần lớn chạy VRV: một dàn nóng trên mái, nhiều dàn lạnh trong các căn hộ, nối với nhau bằng hai ống đồng và một ống nước ngưng. Dựng hệ đó trong mô hình là việc của kỹ sư cơ điện, và chỗ vướng thường không phải thao tác vẽ, mà là hai câu hỏi: lấy family ở đâu, và ống gas thì vẽ bằng hệ gì.

Bài này trả lời cả hai trên Revit 2027. VRV trong Revit không có công cụ riêng: dàn lạnh và dàn nóng đều là Mechanical Equipment, ống gas và ống nước ngưng đều là Pipe, cái quyết định là connector của family và phân loại hệ. Muốn học trọn phần điều hoà thông gió trên một công trình, xem khóa Revit MEP của Viện.

VRV, VRF và FCU trong Revit là những gì

Ba chữ hay bị dùng lẫn, mà trong Revit chúng dẫn tới ba cách dựng khác nhau.

Tên gọiThực chấtTrong Revit
VRV / VRFHệ biến lưu lượng môi chất: dàn nóng và dàn lạnh nối bằng ống gasMechanical Equipment + ống hệ Other
FCU nước lạnhDàn lạnh chạy nước lạnh từ chillerMechanical Equipment + ống Hydronic Supply, Hydronic Return
Dàn lạnh DXDàn lạnh giãn nở trực tiếp, đúng loại dùng trong VRVFamily Fan Coil Unit có hậu tố DX

VRV là tên thương mại của một hãng, VRF là tên chung của cùng loại hệ. Người tìm bằng tiếng Anh gõ vrv revit hoặc fcu revit, còn Revit thì không dùng chữ nào trong hai chữ đó: trong phần mềm chúng đều là thiết bị cơ khí có connector gió, connector ống và connector điện.

Chuẩn bị tệp để làm theo

Bạn cần một tệp cơ điện đã liên kết mô hình kiến trúc và có mặt bằng tầng điển hình. Bài file Revit MEP mẫu hướng dẫn lấy bản sao file mẫu của Viện và liên kết mô hình kiến trúc Snowdon Towers có sẵn trong thư mục Samples của bản cài Revit 2027.

Ảnh trong bài chụp trên một tầng căn hộ: hành lang giữa, hai dãy căn hộ, có trần treo trong phòng.

Family điều hòa revit: dàn lạnh lấy ở đâu

Việc đầu tiên là xem trong tệp đã có gì. Gõ tên vào ô tìm của Project Browser là biết ngay.

Tệp mẫu chỉ có một thiết bị kiểu split: M_Air Handling Unit - Split System - Vertical 1 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Phần lớn template không có sẵn dàn lạnh. Có ba đường lấy về, và bài này dùng đường thứ hai vì nó có sẵn trong mọi bản cài.

NguồnĐược gìLưu ý
Thư viện trong tệpThiết bị chung chung, đôi khi chỉ có AHUNhanh nhất, kiểm bằng ô tìm Project Browser
Load Autodesk FamilyNội dung trực tuyến của Autodesk, có nhóm dàn lạnhCần đăng nhập và có mạng
Family của hãngĐúng model, đúng kích thước, đúng công suấtTải từ trang hãng; kiểm connector trước khi dùng

Bước 1. Mở mặt bằng tầng cần đặt máy.

Bước 2. Vào Insert › Load from Library › Load Autodesk Family.

Panel Load from Library của tab Insert, nút Load Autodesk Family 1 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Bước 3.fan coil vào ô tìm rồi Enter. Hộp thoại trả về 17 kết quả, tất cả nằm ở nhánh Mechanical › MEP › Air-Side Components › Terminal Units: Fan Coil Unit - Ceiling Ducted, - Horizontal, - Horizontal DX, - Vertical, - Vertical Stack, và loại có hộp gió.

Ô tìm nội dung 1, nhánh Browse dẫn tới Terminal Units 2 và số kết quả trả về 3 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Bước 4. Chọn Fan Coil Unit - Horizontal - DX rồi bấm Load. Chữ DX là giãn nở trực tiếp, đúng kiểu dàn lạnh của hệ VRV.

VRF vào cùng ô tìm thì kết quả là không có gì. Thư viện trực tuyến của Autodesk không có dàn lạnh VRF dựng sẵn, nên family mang đúng tên hãng phải lấy từ trang của hãng.

Ô tìm VRF không trả về kết quả nào 1 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

split system thì có bốn kết quả, trong đó có Heat Pump - Split System, dùng được cho máy hai cục thông thường. Từ khoá family điều hòa revit trên Google phần lớn dẫn tới các trang chia sẻ tệp rời; dùng family kiểu đó thì phải mở ra kiểm connector trước, vì nhiều tệp chỉ là khối hình không có connector nào.

Đặt dàn lạnh FCU và đọc connector

Bước 5.ME (Mechanical Equipment). Bảng Properties chuyển sang chế độ đặt mới, Type Selector hiện family vừa nạp.

Bước 6. Chọn kiểu Fan Coil Unit - Horizontal - DX / 200 CFM. Nhóm Mechanical của Properties cho biết ngay máy này mang những số gì: Refrigerant Flow, External Static Pressure, Drain Flow, và System Classification liệt kê các loại connector có trên máy.

Kiểu Fan Coil Unit - Horizontal - DX vừa nạp 1 và nhóm Mechanical với Refrigerant Flow, Drain Flow, System Classification 2 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Bước 7. Khai Offset from Host cho đúng cao độ treo máy trong trần, rồi bấm vào vị trí đặt trên mặt bằng.

Bước 8. Chọn lại máy vừa đặt và đọc Properties. Ngoài cao độ, bốn con số đáng ghi vào bảng thống kê là Nominal Air Flow, Refrigerant Flow, Drain Flow và External Static Pressure.

Kiểu máy đang chọn 1 và nhóm Mechanical với lưu lượng môi chất, tổn thất áp ngoài, lưu lượng nước ngưng 2 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Đọc connector là chỗ quyết định ống vẽ ra thuộc hệ nào. Bản 2027 hiện thẳng thông tin connector trên khung nhìn khi chọn thiết bị, không phải mở family ra xem nữa.

Connector ống gió 406,4 × 158,8 1, hai connector ống 15,9 mm 2, connector điện 120 V - 50 VA 3 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng liên kết mô hình kiến trúc Snowdon Towers của Autodesk

Bước 9. Chọn dàn lạnh, đọc ba nhóm connector hiện ra: một connector gió chữ nhật 406,4 × 158,8, hai connector ống 15,9 mm, một connector điện 120 V - 50 VA. Ô System Classification của máy ghi đủ ba loại hệ mà các connector ấy thuộc về: Supply Air cho gió, Other cho ống môi chất, Sanitary cho ống nước ngưng.

Hai connector ống 15,9 mm chính là ống gas đi và về của hệ VRV. Trên máy thật, hai ống ấy khác đường kính; family của hãng khai đúng cỡ theo model, còn family thư viện để cùng một cỡ.

Vẽ ống gas: bấm phải vào connector

Bước 10. Bấm phải vào một connector ống. Menu hiện các lệnh nối trực tiếp từ connector: Draw Pipe, Draw Pipe Placeholder, Draw Flex Pipe, Cap Open End, Create Piping System, Add to System, Remove from System.

Nhóm lệnh nối ống ngay từ connector, đứng đầu là Draw Pipe 1 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Bước 11. Chọn Draw Pipe rồi bấm điểm cuối đoạn ống. Ống mọc ra từ đúng tâm connector, cùng cao độ với máy, không phải căn tay.

Dàn lạnh 1 và đoạn ống vừa vẽ ra từ connector của nó 2 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng liên kết mô hình kiến trúc Snowdon Towers của Autodesk

Bước 12. Chọn đoạn ống vừa vẽ và đọc nhóm Mechanical. Hệ của nó lấy theo connector: System Classification Other, System Type Other, và Revit tự đặt tên hệ mới là Other 1.

Loại ống đang dùng 1 và phân loại hệ Other mà ống nhận từ connector 2 Ảnh: Ảnh chụp Revit 2027, file mẫu của Viện Tin học Xây dựng

Đó là câu trả lời cho câu hỏi ống gas vẽ bằng hệ gì: Other. Danh sách phân loại hệ ống của Revit là danh sách cứng, không thêm được mục "Refrigerant", nên mọi ống môi chất đều nằm dưới Other. Việc cần làm là tách hai đường: nhân đôi kiểu hệ Other thành hai System Type riêng, đặt tên "Gas đi" và "Gas về" hoặc theo quy ước của công ty, mỗi kiểu một màu và một chữ viết tắt.

Một chỗ nữa phải sửa: kiểu ống. Revit lấy Pipe Type đang chọn, trong tệp mẫu là ống uPVC, tức vật liệu nước. Ống gas phải là ống đồng, nên tạo một Pipe Type ống đồng riêng trước khi vẽ, theo cách ở bài loại ống trong Revit.

Ống nước ngưng và cục nóng điều hòa revit

Connector ống thứ hai của dàn lạnh là nước ngưng, và nó nối theo đúng cách vừa làm: bấm phải, Draw Pipe. Khác một điều là ống nước ngưng phải dốc về phía thoát, nên khai độ dốc trước khi vẽ. Cách khai độ dốc và cách ghi cao độ đáy ống nằm ở bài vẽ ống thoát nước trong Revit.

Về cục nóng điều hòa revit thì cách làm không khác: vẫn là Mechanical Equipment, đặt trên mặt bằng mái hoặc sân kỹ thuật, rồi nối ống gas lên. Đoạn ống đứng nối tầng nào cũng cần một ống đứng chung; bản 2027 thêm nút Create Riser ngay trên ribbon khi đang đặt ống, ống gió, máng cáp hay ống điện, theo trang What's New của Autodesk.

Về lưu lượng và cỡ ống gas thì Revit không tính thay. Cỡ ống đồng, chiều dài tương đương, độ chênh cao cho phép đều do phần mềm chọn máy của hãng quyết định. Mô hình Revit giữ hình học và số liệu để phối hợp, bóc khối lượng và xuất bản vẽ.

Từ CAD sang Revit

Trên CADTrong Revit 2027
Block dàn lạnh vẽ hai nétFamily có connector gió, ống, điện
Ống gas là hai đường polylineỐng thật có cỡ, cao độ, thuộc một hệ
Ống nước ngưng ghi độ dốc bằng chữĐộ dốc là thuộc tính của ống, ghi tag đọc thẳng từ mô hình
Đếm máy bằng tayBảng thống kê thiết bị tự cộng

Người quen CAD hay hỏi tìm thư viện block điều hoà ở đâu. Trong Revit, câu hỏi tương đương là tìm family, và ba nguồn ở mục trên đã trả lời.

Khi không chạy

Hiện tượngNguyên nhânCách xử
Nạp family xong không thấy trong Type SelectorĐang ở lệnh khác, hoặc family thuộc thể loại khácGõ ME rồi mở Type Selector; kiểm thể loại family trong Project Browser
Bấm phải connector không thấy Draw PipeChưa chọn thiết bị, hoặc bấm trúng thân máy chứ không trúng connectorChọn máy trước, phóng to rồi bấm đúng biểu tượng connector
Ống vẽ ra là uPVC hoặc thépPipe Type đang chọn là loại của hệ nướcTạo và chọn Pipe Type ống đồng trước khi vẽ
Hai đường gas cùng một màuCả hai đang dùng chung System Type OtherNhân đôi System Type, đặt tên và màu riêng cho ống đi và ống về
Ống nước ngưng không dốcChưa khai độ dốc lúc vẽKhai độ dốc trên ribbon rồi vẽ lại đoạn đó
Family của hãng không nối được ốngFamily không có connector, chỉ là khối hìnhMở family, thêm connector, hoặc dùng family khác

Ba điều hay nghe về VRV trong Revit:

Điều hay ngheBản 2027 thực sự làm gì
Revit có sẵn family VRV của các hãngThư viện trực tuyến không trả kết quả nào cho VRF; chỉ có dàn lạnh FCU và máy split chung chung
Ống gas phải có phân loại hệ riêngDanh sách phân loại là cố định; ống môi chất dùng Other, rồi tách bằng System Type
Revit tính được cỡ ống gasCỡ ống đồng do phần mềm chọn máy của hãng quyết định

Câu hỏi thường gặp

Family dàn lạnh VRV lấy ở đâu?

Thư viện trực tuyến của Autodesk có nhóm Fan Coil Unit, trong đó bản DX dùng được cho dàn lạnh VRV. Family mang đúng tên model thì tải từ trang của hãng, và phải kiểm connector trước khi dùng.

Ống gas vẽ bằng hệ nào trong Revit?

Hệ Other. Đó cũng là phân loại mà connector môi chất của dàn lạnh mang sẵn, nên ống vẽ ra từ connector tự nhận Other.

Ống nước ngưng thuộc hệ gì?

Sanitary, đúng nhóm với ống thoát, và phải khai độ dốc.

Dàn lạnh có nối được với ống gió không?

Có. Connector gió của dàn lạnh DX trong thư viện là chữ nhật 406,4 × 158,8; nối ống gió và miệng gió như bài vẽ ống gió trong Revit.

Có cần vẽ dây điện cho dàn lạnh không?

Dàn lạnh có connector điện 120 V - 50 VA, nên đưa vào mạch được như mọi thiết bị khác. Cách tạo mạch nằm ở bài vẽ điện trong Revit.

Bài viết liên quan

Về tác giả

GV. Trần Ngọc Việt — Trưởng phòng Quản lý BIM – Công ty Cổ phần Đầu tư Thái Bình; 17 năm làm cơ điện, BIM và quản lý dự án; phụ trách khóa BIM Manager tại Viện Tin học Xây dựng